ALTIN FİYATINDA DÜŞÜŞE NEDEN OLAN GELİŞMELER
Altının ons fiyatı, İsrail ile İran arasındaki 12 günlük gerilim süreci sonrasında bugün 3 bin 316,18 dolara kadar inerek, 11 Haziran’dan bu yana en düşük seviyeyi gördü. Savaş gerilimi, piyasaların yönü üzerinde etkili olmaya devam ederken, yatırımcıların gündeminde bu konuya dair haberler yer alıyor. İsrail ordusu, 13 Haziran’da İran’ın nükleer programını vurmak için saldırı başlattıklarını duyurdu. Bu saldırılarda İran’ın başkenti Tahran’ın yanı sıra Tebriz, İsfahan şeklindeki nükleer tesisi ile diğer bazı kentler hedef alındı. İran’dan gelen misilleme füze atışları ise İsrail’de geniş alanlarda saldırı alarmlarının çalmasına yol açtı. İran’ın son füze saldırısında hava savunma sistemlerini aşan füzelerden bazıları Tel Aviv ve çevresine isabet etti.
ABD’NİN İRAN’A YAPTIĞI SALDIRILAR VE SONUÇLARI
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’den “teslim olmasını” istedi ve İran’a karşı askeri saldırılar düzenleyip düzenlemeyeceğini değerlendirdiğini belirtti. Hafta sonu ise ABD, İran’da bulunan Fordo, Natanz ve İsfahan gibi nükleer tesislere hava saldırıları düzenledi. Trump, Iran’ın kilit nükleer zenginleştirme tesislerinin tamamen yok edildiğini ve İran’ın barış yapmak zorunda olduğunu, aksi takdirde sonraki saldırıların daha ağır olacağı uyarısında bulundu. Analistler, Orta Doğu’da artan gerilimlerle birlikte enerji arzı gibi küresel ekonomik risklerin çoğaldığını ifade ederek, bölgeden gelen haber akışının dikkate alındığını belirttiler.
HÜRMUZ BOĞAZI’NIN KAPATILMA ENDİŞESİ
Orta Doğu’daki petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) üretiminin Hürmüz Boğazı üzerinden dünya pazarlarına taşınması, ABD’nin İran’a yönelik hava saldırılarının ardından kapatılabileceğine dair endişeleri artırdı. Dünyada deniz yoluyla taşınan ham petrolün yaklaşık 3’te 1’i Hürmüz Boğazı’ndan geçerken, LNG ticaretinin yüzde 20’si de bu su yolundan devam ediyor. Bölgeden sevk edilen petrolün önemli alıcıları ise Asya ülkeleri olarak öne çıkıyor. İran’daki yetkililerin konuyla ilgili açıklamaları dikkatle izlenirken, İran Meclisi Ulusal Güvenlik Komisyonu Üyesi İsmail Kevseri, hürmüz boğazının kapatılmasının gerektiği sonucuna vardıklarını ancak nihai kararın Milli Güvenlik Yüksek Konseyi’ne ait olduğunu belirtti.
PETROL KRİZİ VE ALTIN FİYATLARI
Analistler, 1970’lerdeki petrol krizine benzer bir arz krizinin küresel ekonomiye derin hasarlar verebileceğini aktardı. İran önceki gün Katar’daki ABD üssü El-Udeyd’e saldırı düzenledi. Trump, İran’ın bu saldırıyı önceden kendilerine bildirmesi sebebiyle teşekkür etti ve sabaha karşı yaptığı paylaşımda, İsrail ile İran arasında tam bir ateşkes sağlandığını duyurdu. Altın fiyatları ise 12 Haziran’da 3 bin 386 dolardan tamamlanarak, güvenli limanlara talebin artmasıyla 16 Haziran’da 3 bin 451,4 dolara kadar yükseldi. Sonrasında ise altının ons fiyatı, savaş durumu nedeniyle 3 bin 316,18 dolara kadar gerileyerek, daha önceki en düşük seviyeyi gördü.
FED’İN FAİZ KARARLARI VE ALTIN PİYASASI ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
18 Haziran’daki ABD Merkez Bankası (Fed) faiz kararı toplantısında, bankanın politika faizini sabit bırakması ve faiz indirimleri için acele etmeyeceğini belirtmesi altın fiyatlarındaki düşüşü etkileyen unsurlardan biri oldu. Analistler, petrol fiyatlarındaki aniden yükselişlerin enflasyonu artıracağını ve bunun da Fed’in faiz indirimlerini ertelemesine yol açacağını, neticede bu durumun altın talebini azalttığını aktardı. Tahvil faizlerindeki yükseliş de ons fiyatını olumsuz etkilerken, güvenli liman olarak yatırımcıların dolara yönelmesi altın fiyatlarını olumsuz biçimde etkiledi. Diğer tarafta, değerli metaller arasında gümüş ve platin sert artışlar gösterirken, yatırımcıların altının mevcut yüksek seviyelerinden dolayı bu metaller ile ilgilenmeleri, altın talebini azaltan başka bir faktör olarak dikkat çekiyor.