PİYASALARDA DÜŞÜŞ TRENDİ DEVAM EDİYOR
Piyasalardaki düşüş trendi son 2.5 aydır sürüyor. Borsa İstanbul, güç kaybı yaşamaktadır. BİST’in tarihi zirvesi olan 11 bin 245 puandan başlayan düşüş dalgası, şu an 8 binli puanlara kadar geriledi. Yüzde 20’yi aşan kayba uğrayan BİST için uzmanların önemli açıklamaları var. Türkiye ekonomisi zorlu günleri geride bırakırken, dezenflasyon süreci başlarken cari açıkta bir düşüş yaşandı, ihracatta artış oldu, gri listeden çıkıldı ve uluslararası kredi derecelendirme kuruluşları not yükseltmesi yaptı. Ayrıca, para politikasındaki rasyonelleşme, mali disiplin ve Orta Vadeli Program kapsamındaki tedbirler gibi birçok önemli gelişme yaşandı. Ancak, piyasalar bu olumlu gelişmeleri kayda almamış gibi davranmaya başladı.
BİST TARİHİ ZİRVESİNDEN DÜŞÜYOR
Borsa İstanbul, tarihi zirvesi olan 11 bin 245 puandan 8 bin 869 puana kadar geriledi. Yüzde 20 oranında kayıp yaşayan BİST’te, hisse bazında yatırımların kayıpları daha da derinleşti. Eğer yatırımcılar parasını mevduatta risksiz bir şekilde değerlendirseydi, 1 milyon lira ile 3 ayda yüzde 13 oranında bileşik faiz getirisi elde edecek ve anapara artı faizin brüt getirisi 1 milyon 130 bin lira olacaktı. Yatırımcıların borsadaki zararlarını kapatması için, öncelikle yüzde 20’lik zararın silinmesi ve ardından hızlı bir yükseliş yaşanması gerekiyor ki, 2.5 aylık kayıp ortadan kalksın.
MEVDUAT FAİZİ YATIRIMCILARI CEZBEDİYOR
Yüksek faiz, Türk Lirası mevduatını cazip kılmaktadır. Bankaların yıllık yüzde 50 faiz vermesi, yüksek faiz ortamının devamı ile birlikte bileşik faiz aracılığıyla enflasyonun üzerinde reel getiri sağlıyor. Örneğin, bir yıl boyunca yüzde 50 civarında yıllık faiz alınırsa, enflasyonun üzerinde bir reel getiri elde edilmiş oluyor.
YABANCI YATIRIMCILARIN PAYI AZALIYOR
Borsa İstanbul’da, yurt dışında yerleşik kişilerin hisse senedi stokları piyasa değeri 34 milyar 50 milyon dolar olarak gerçekleşti. DİBS (Kesin Alım) stokları 15 milyar 968,3 milyon dolar, DİBS (Ters Repo) stokları 5 milyar 119,2 milyon dolar, DİBS (Teminat) stokları ise 5 milyar 119,2 milyon dolar oldu. Genel yönetim dışındaki sektör ihraçları 280,7 milyon dolar seviyesinde açıklandı. Uzmanlar Borsa İstanbul’daki düşüşü ve yatırımcılara tavsiyelerini dile getirdi.
BİST SONUNDA 11 BİN PUAN GÖRÜLEBİLİR
Inveo Portföy Yönetim Müdürü Eral Karayazıcı, “BİST’te yıl sonunda 11 bin puan görülebilir” açıklamasında bulundu. İlk yarıda yüzde 28 artış kaydeden BIST, ikinci yarıda satış baskısı ile karşı karşıya kaldı. Ekim ayının ilk haftasında 263 dolara gerileyen BIST, 2024 yılına ait getiri oranının dolar bazında yüzde 4’e düştüğünü ifade etti. Karayazıcı, endeksin yılı 300 dolara yakın bir değerde kapatma ihtimalinin yüksek olduğunu, ayrıca 6-9 ay içinde 340 – 375 dolar bandına yükselme potansiyelinin geçerliliğini koruduğunu belirtti.
KAYDA DEĞER GETİRİ SAĞLAMAK MÜMKÜN
Cemal Demirtaş – Ata Yatırım Araştırma Genel Müdür Yardımcısı, borsadaki baskının birkaç sebebinin olduğunu açıkladı. Yüksek faiz ve enflasyon beklentilerinin hâlâ kırılmamış olması, kredi faizlerinin yüksekliği yatırımcıların kısa vadeli tercihlerini mevduata yönlendirmektedir. Jeopolitik endişeler ise borsa üzerindeki baskıyı artırmaktadır. Demirtaş, “BIST-100 endeksi mevcut seviyelerden daha yüksek bir yerde dengeleneceğini düşünüyorum” dedi.
YATIRIMCILARIN GÖRÜŞLERİ ÇEŞİTLENİYOR
BankPozitif Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Erkan Kork, “Yatırımcıların önünü görememesi oldukça normal” ifadelerini kullandı. Yılı kapatmamıza 3 ay kalırken, belirsizlik ortamının yatırımcıları etkilediğini belirtti. Ancak, Borsa İstanbul’un yılı şu an bulunduğu seviyeden çok daha yüksek bir noktada kapatacağına inandığını vurguladı.
UZUN VADELİ YATIRIMCI KAZANACAK
Yatırımcılar, kısa ve uzun vadeli olarak ikiye ayrılmalıdır. Uzun vadeli yatırımcıların kayıplarını 2025’in ilk yarısına kadar telafi edeceğini düşünen uzmanlar, nakit parası bulunanların önemli bir fırsat döneminde olduğunu belirtiyor. Her inişin bir çıkışı olacağını vurgulayan uzmanlar, yatırımcıların uzun vadede kazanç sağlayacaklarını düşünmektedir.
FIRSATLARİN PEŞİNDEN GİDECEKLER
Yılbaşından itibaren mevduatın borsa için önemli bir rakip haline gelmesi ve yüksek faiz oranlarının baskılara sebep olduğu görülmektedir. Ancak, uzmanlar her kriz ortamının beraberinde fırsatlar getirdiğini söylemektedir. Pay piyasalarının önümüzdeki süreçte ivmeleneceğine ve yatırımcıları memnun edeceğine inanıyor.
EKONOMİK PROGRAMDA İYİ GELİŞMELER VAR
Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimlerin zamanla azalmış olacağı ve küreselde bir faiz indirim furyasının başladığı bekleniyor. Borsa İstanbul’un bu süreçten olumlu etkileneceği düşünülüyor. Ekonomik programın iyi çalıştığını belirten uzmanlar, yabancı yatırımcıların Türkiye’ye yöneldiğini, bu durumun BIST100’ün daha iyi seviyelere ulaşacağını gösterdiğini aktarmaktadır.
ALTINDA YÜKSELİŞ BEKLENİYOR
Altın, son bir yılda yüzde 40’dan fazla değer kazanmıştır. FED’in sert faiz indiriminin ardından rekor seviyelere ulaştığı belirtiliyor. Uzmanlar, 2025’in ilk yarısında ons altının 3 bin dolara ulaşmasının muhtemel olduğunu, bu yükselişin gram altına da olumlu yansıyacağını ifade ediyor. Döviz kurlarının ise yatay seyretmesi bekleniyor. Yılsonu dolar/TL kurunun 35-36, euro/TL kurunun ise 38 bandında kalacağı düşünülüyor.