TRUMP’IN YENİ GÜMRÜK VERGİSİ
ABD Başkanı Donald Trump, 3 Mart 2025’te gerçekleştirdiği basın toplantısında, Çin’den ithal edilen ürünlere uygulanan gümrük vergisini %10’dan %20’ye çıkarma kararını açıkladı. Bu adımın gerekçesi olarak, Çin’in fentanil ile mücadelede yeterince etkili olmamasını öne sürdü. Trump’ın bu kararı, ABD ve Çin arasındaki ticaret çekişmesini yeniden alevlendirdi. Bu duruma yanıt olarak Pekin, ABD’den ithal edilen birçok ürün için ek gümrük vergisi uygulayacağını belirtti. Çin’in açıklamasına göre, yeni tarifeler 10 Mart 2025’ten itibaren yürürlüğe girecek ve global piyasalarda önemli bir ticaret çatışması başlayacak.
ÇİN’İN MISİLLESİ: YENİ GÜMRÜK VERGİLERİ
Çin Ticaret Bakanlığı, ABD’den ithal edilen temel gıda ve tarım ürünleri üzerine uygulanacak ek gümrük vergilerini kamuoyuna duyurdu. Buna göre, ABD ürünlerine %15 oranında ek vergi uygulanacak olan maddeler arasında tavuk, buğday ve mısır yer alıyor. %10 oranında ek vergiden etkilenecek ürünler ise sorgum, soya fasulyesi, domuz eti, sığır eti, deniz ürünleri, meyve, sebze ve süt ürünleri. Bu hamle ile Çin, ABD ekonomisine doğrudan bir darbe vurmayı hedefliyor. Özellikle bu misilleme, Amerikan çiftçilerini ve ihracatçılarını zor bir durumda bırakma potansiyeline sahip.
ETKİLENEN TARIM VE HAYVANCILIK SEKTÖRÜ
Çin’in ek gümrük vergileri, ABD tarım ve hayvancılık sektöründeki önemli ihracat kalemlerini kapsıyor. Soya fasulyesi, ABD’nin Çin’e en fazla sattığı tarım ürünlerinden biri; bu ürün üzerindeki ek %10 vergi, fiyatlar ve talep üzerinde etki yaratabilir. Kırmızı et ve tavuk ürünleri ise Çin’in protein ihtiyacının büyük bir kısmını karşılamakta. %15’lik ek vergi, bu ürünlerin maliyetlerini artırarak, Çinli ithalatçıların alternatif pazarlara, örneğin Brezilya veya Arjantin’e yönelmesine sebep olabilir. Bu durum, ABD tarım ürünleri için kritik olan Çin pazarında dalgalanmalara yol açabilir.
TİCARET SAVAŞI VE EKONOMİK ETKİLERİ
Karşılıklı yapılan gümrük vergisi hamleleri, ABD-Çin ticaret savaşını başka bir aşamaya taşıyor. ABD’nin %20’lik vergi artışı, Çin’in elektronik, tekstil ve otomotiv sektörlerine darbe vurmaya yönelikken, Çin’in uyguladığı %15’lik misilleme, ABD’nin tarım ihracatını tehdit ediyor. Ekonomistler, bu durumun küresel emtia fiyatlarında artışa, enflasyon baskısına ve tedarik zincirlerinde bozulmalara neden olabileceğini değerlendiriyor. Çin’in ABD’den ithalatı azaltması, Güney Amerika pazarlarına yönelmesi, uzun vadede ABD’li çiftçilerin pazar payını kaybetmesine yol açabilir. Bu ticaret çatışmasının sonucunda ise potansiyel kazananların kim olacağı merak konusu.