KOZMETİK ÜRÜNLERİN GÜVENLİĞİ VE DENETİM SÜREÇLERİ
Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar, çocuklar için kullanılan yüz boyalarının üretim aşamasında herhangi bir güvenlik testinden geçmediğini ve maliyetleri düşürmek amacıyla en riskli kimyasalların kullanıldığını açıkladı. Ayar, Türkiye’deki kozmetik ürünlerin denetim süreçlerine ilişkin bilgi verdi. Türkiye’deki kozmetik ürün bildirimi ve piyasadaki denetim süreçlerinin dünya standartlarına uygun olduğunu belirten Ayar, Avrupa kozmetik mevzuatının Türkiye’de de benimsendiğini ifade etti. “Avrupa mevzuatının uygulanması, halk sağlığı açısından büyük bir avantaj sağlıyor. Kozmetiklerde kullanılan ham maddelerin güvenliği temeldir, yasaklı ürün listeleri ve belirli miktarlarda kullanılmasına izin verilen maddeler sürekli güncellenmektedir. Denetimlerin gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” dedi.
ÇOCUK KOZMETİĞİNE ARTAN İHTİYAÇ
Ayar, çocuk kozmetiği konusundaki dünya genelindeki yeni trendin önemli bir durum oluşturduğuna değindi. “Yakın bir zamanda yapılan araştırmada çocuklar arasında çok erken yaşlarda kozmetik kullanımında bir patlama görüldüğü tespit edilmiştir. Sosyal medyanın yaygın kullanımı, özellikle de TikTok’ta 7 ile 18 yaş arasındaki çocukların videolar yayımlamaları ve bu videolarda kendi üzerlerinde gerçekleştirdikleri kozmetik uygulamalarında 21 farklı içerikli madde kullandıkları gözlemlenmiştir. Bu durum, kurumumuzun da dikkat etmesi gereken bir aciliyeti ortaya koymaktadır.” açıklamasını yaptı.
KOZMETİK KULLANIMI VE SAĞLIK RİSKLERİ
Ayar, çocukların kozmetik kullanımına gerek olmadığını vurgulayarak, derilerinin henüz gelişme aşamasında olduğuna dikkat çekti. “Yetişkinler için olan kozmetiklerin kullanılması, deri yüzeyinden kan dolaşımına kadar kimyasal maddelerin geçme riskini artırmakta ve bu maddelerin bütün vücut organlarına dağılmasına sebep olmaktadır.” diyerek, kozmetik ürünlerindeki kimyasal maddelerin bazıları ile ilgili alerji, toksisite ve cilt sorunlarıyla ilgili uyarılarda bulundu. “Alerji, bunlar arasında en masum olanıdır çünkü hemen ortaya çıkan bir yan etkidir.” uyarısını yapan Ayar, “Asıl büyük tehlike, bu maddelerin kan dolaşımına karışarak vücudun farklı bölgelerine gitmeleri ve tekrarlanan kullanım sonucunda uzun süreli etkiler ortaya çıkarmasıdır.” dedi.
KONTROL MEKANİZMALARI VE PARA CEZALARI
Ayar, TİTCK’nin yıl içerisinde yaptığı denetimlere de değindi. “Yapılan denetim, ürünün öncelikle kuruma bildiriminin yapılıp yapılmadığını kapsamaktadır. Kayıtlı ürünlerin içerik analizleri de gerçekleştirilmiştir. Bu yıl içinde kurumumuza bağlı Kozmetik Denetleme Dairesi, 197 ürünü denetlemiştir. 197 ürünün 190’ında hata tespit edilmiştir. Bu hatalı ürünlerle ilgili firmalardan savunma istenmiştir. Eğer savunmalar sonucunda hatalar tespit edilirse, ürün bazında 600 bin Türk Lirası para cezası ile yüzleşecekler.” bilgisini paylaştı. Ayrıca uygunsuz ürünlerin toplatılması ve geri çekilmesi uygulamalarının yapıldığını vurguladı.
ÇOCUKLAR İÇİN GÜVENLİ ÜRÜNLER
TİTCK Başkanı Ayar, sosyal medyanın bu konuda özendirici olduğunu ve ailelere önemli görev düştüğünü belirtti. “Erişkinler için gerekli kozmetikler, çocuklar için gerekli değildir.” diyen Ayar, “Çocuklarda henüz bir yaşlanma söz konusu değildir. Gelişim aşamasında kullanılması gereken kozmetik ürünler, normal gelişime zarar verebilmektedir. Çocukların kozmetik kullanımı, tahriş etmeyen yüz temizleyiciler, nemlendiriciler ve güneş kremleri ile sınırlı kalmalıdır.” sözlerini ekledi.
YÜZ BOYALARININ TEHLİKELERİ
Ayar, son yıllarda yüz boyaları gibi ürünlerin çocuklarda yaygın olarak kullanıldığını belirtti. “Çizgi film karakterlerinin simgelerinin deriye uygulanması son derece tehlikelidir. Bu ürünlerin üretimiyle alakalı standartlar maalesef yoktur.” diyerek, “Yapılan bilimsel araştırmalarda geçici çıkartma uygulamalarında alerjenler ve ağır metaller tespit edilmiştir. Ailelerin dikkat etmesi, bu ürünlerden uzak durulması gerekmektedir. Yüz boyaları gibi ürünler, en riskli ürünler arasında yer almaktadır ve Avrupa topluluğunun kozmetik üretim listesinde bulunmamaktadır.” uyarısını yaptı. Ayrıca, bu ürünlerin güvenliği ile alakalı herhangi bir test mekanizmasının bulunmadığına ve maliyeti düşürmek için riskli kimyasalların kullanıldığına dikkat çekti. “Denetlenmeyen alanlar, en yüksek riski ortaya koymaktadır. Yasaklar önemlidir, ancak çocukların ve ailelerin bilinçlenmesi daha da önemlidir.” dedi.