İSTANBUL PLANLAMA AJANSI’NDAN ÖNEMLİ AÇIKLAMALAR
İstanbul Planlama Ajansı (İPA) Başkanı Doç. Dr. Buğra Gökçe, yaptığı açıklamada Türkiye’nin deprem hazırlığı konusunda yetersiz adımlar attığını dile getirdi. Gökçe, 1960 yılında Şili’de yaşanan 9,5 büyüklüğündeki Valdivia depreminden sonra bu ülkenin Japonya’daki yapı mevzuatını inceleyerek kendi sistemini oluşturup uyguladığını hatırlattı. “Bugün Şili’de 7,8 büyüklüğünde deprem olsa bile kimse hayatını kaybetmiyor” diyen Gökçe, Türkiye’nin 1999 ve 2023 depremlerine rağmen benzer bir yaklaşımı benimsemediğini vurguladı.
DEPREM HAZIRLIĞINDAKİ EKSİLİKLER
Gökçe, Türkiye’de atılmayan adımlara dair şu eksiklikleri sıraladı: “Kentlerimizin deprem direncini güçlendirmek için önerdiğimiz mevzuat değişiklikleri yapılmadı. Yapılarımızı en riskliden başlayarak, hak sahiplerini koruyarak, sosyal dokuyu bozmadan yerinde dönüştürecek adımlar atılmadı. Yapı güçlendirme ile ilgili önerilerimiz hayata geçirilmedi. Hızlı bina tarama yöntemi yurt çapında yaygınlaştırılmadı. Riskli binaların önceliklendirilerek tespit edilmesi çalışması yürütülmedi. Çeşitli tiplerde sosyal konutlar üretilerek halka sunulmadı. Bir seferberlik haliyle yapı stoğunun iyileştirilmesi için adım atılmadı.”
AFET YÖNETİMİNDE ZAYIFLIKLAR VE SORUNLAR
Ayrıca, “Deprem riski yüksek şehirlerimiz için ciddi bir afet eylem planı çıkartılmadı. Deprem uzmanlarına danışılmadı, hatta deprem riskine dikkat çeken uzmanlara ‘profesör müsveddesi’ denildi. Altyapıyı güçlendirecek adımlar atılmadı. Depremden etkilenecek şehirlerdeki altyapının yaratacağı büyük sorunlara karşı önlem alınmadı. Risk azaltma ve hazırlanma alanında neredeyse hiçbir şey yapılmadığı gibi afet sonrası yönetimi açısından da 1 yıl öncesinden daha iyi değiliz. AFAD başta olmak üzere kurumlar 6 Şubat tecrübesiyle yenilenerek, 6 Şubat tarihinden daha etkin, daha güçlü hale getirilmedi.”
DEPREM GÜVENLİĞİ İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR GEREKİYOR
Gökçe, açıklamasında deprem güvenliği için çaba gösteren belediye başkanları, seçilmiş yöneticiler ve uzmanların haksız suçlamalarla tutuklandığını belirtti. “Türkiye’nin bütün ülkemizi afet direncini artıracak, altyapıyı güçlendirecek, riskli konutları dönüştürecek, halkımıza nitelikli, güvenli sosyal konut arz edecek kaynağı da, insanı da, bilgisi de tecrübesi de var. Yönetimde zihniyet değişirse depremde ölmek kader olmaktan çıkar!” ifadelerini kullandı.