TSUNAMI UYARILARI YAYINLANDI
Rusya’nın doğusunda meydana gelen güçlü depremin ardından en az on ülke tsunami uyarısı yayınladı. Rusya, ABD, Kanada, Japonya, Çin, Meksika, Peru ve Ekvador bu ülkeler arasında bulunuyor. Sismolog Björn Lund, “Hasarın ne kadar büyük olduğunu öğrenmek saatler sürebilir” diyor. Lund, bu tür dalgaların deniz üzerinde ilerlerken çok az zayıfladığını ifade ederek, durumu “son derece ciddiye almak gerekiyor” şeklinde aktarıyor. Depremden sonra 24 saat geçse bile can kaybı riskinin büyük olduğu vurgulanıyor.
TSUNAMİ DALGALARI SİRİKİYOR
Kamçatka bölgesine tsunami, depremin ardından sadece 15 dakika içinde ulaştı. Bu süre, birçok insanın güvenli bir yere sığınacak zaman bulamadığı anlamına geliyor. Latin Amerika ülkeleri için ise durum daha avantajlı; çünkü tsunami onlara ulaşmadan önce yaklaşık on iki saatlik bir süre olabiliyor. Uzmanlar tsunami uyarılarının kesinlikle ciddiye alınması gerektiğini vurguluyor.
TSUNAMİ HIZI
Prof. Dr. Ergin Ulutaş, tsunami uyarılarını NTV için değerlendirdi. Tsunami dalgalarının oluştuğunda Pasifik Okyanusu’nda ilerleyen bir uçak kadar hızlı hareket edebildiğini belirtiyor. “Saatte 1000 km/hıza kadar ulaşabilirler. Ancak kıyıya yaklaştıkça hızları yavaşlar ve dalgaların büyüklüğü artar” diyor. 2012 yılında Kanada açıklarında meydana gelen bir depremin ardından Hawaii’ye ulaşan tsunamiyi modellediğini hatırlatan Ulutaş, “O zaman bir santimetrelik bir dalga, Hawaii’ye 1.5 metre yüksekliğinde ulaştı. Küçük başlayan dalgalar kıyıya ulaştığında ciddi boyutlara ulaşabiliyor” diyor. Bu tür büyük depremlerin ardından Pasifik çevresindeki ülkelerde tedbirler alındığını da aktarıyor. “Hawaii ve ABD’de önlemler alınmaya başlandı. Şili kıyılarına ise dalgaların ulaşması yaklaşık 20 saati bulacaktır” diyen Ulutaş, Kamçatka’daki ilk dalgalara özellikle dikkat edilmesi gerektiğinin altını çiziyor.
MEGATHRUST DEPREMİ
Ulutaş, depremin türüne de dikkat çekiyor. Bu tür depremler “Megathrust” yani mega bindirmeli depremler olarak adlandırılıyor. Bu depremler, deniz tabanında bir bloğun yukarı doğru itilmesi sonucu oluşuyor ve bu duruma “ters fay” deniliyor. Her bölgede bu tür depremlerin görülemeyeceğini belirten Ulutaş, “Ayrıca her deprem tsunamiye yol açmaz. Kırılma daha düşük eğilimliyse, daha büyük alandaki su kütlesini kaldıracak bir su kütlesi yaratabiliyor” ifadelerini kullanıyor.