Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun (RTÜK) gündeminde olan, Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi ve Başbakanlık İletişim Merkezine yapılan şikayetlerin ilk sırasında yer alan evlilik programları, bu kez de TBMM gündemine geldi.
TBMM Aile Bütünlüğünü Araştırma Komisyonu, evlilik programlarına ilişkin, RTÜK İzleme Dairesi Başkanı Mehmet Çakırtaş'ın bilgisine başvurdu.
Çakırtaş, aralarında evlilik programlarının da bulunduğu, televizyonlardaki program türlerine yönelik komisyon üyelerine bir sunum yaptı.
İzdivaç programlarının, görücü usulü evliliklerinin temel mantığını taşıdığını ifade eden Çakırtaş, ancak onu mahrem ve geleneksel çizgisinden büyük ölçüde uzaklaştırdığını, sansasyonel ve dramatik sunumla şekillenen ilgi çekici ama suni bir yapıya dönüştürdüğünü belirtti.
Görücü usulü evliliklerde, çiftlerin tanıştırılmasındaki yaşça büyük kişilerin rolünü, izdivaç programlarında sunucunun üstlendiğini anlatan Çakırtaş, aile bireylerinin onay verme rolünü de programda locada oturan katılımcıların yerine getirdiğini ifade etti.
Çakırtaş, ekran başındaki izleyicilerin, karar mekanizmalarına etki edemeseler de beğendikleri katılımcıları ekran başında desteklediğini, onlarla duygusal bir bağ kurduğunu, gelecekte ilişki anlamında ne yaşayacaklarını merak ettiğini kaydetti.
Çakırtaş'ın, komisyona yaptığı sunumda, evlilik programlarında en çok karşılaşılan sorunlar da sıralandı.
Bu sorunların başında argo sözcükler ile genel ahlaka aykırı ifadelerin kullanılması yer aldı.
Özel hayatın gizliliğinin ihlal edilmesi, insan onuruna aykırı yayın yapılması, toplumsal değerleriin dikkate alınmaması da bu programlardaki sorunlardan başlıcaları oldu.
Evliliğin maddiyata indirgenmesi de bir sorun başlığını oluştururken, evlilik programlarında en çok karşılaşılan diğer sorunlar şöyle açıklandı:
"Adayların dış görünüşleri ile yargılanması, adaylar arasındaki nahoş davranışlar, küçük düşürücü söylemler, adayların komi?k duruma düşmeleri?ne neden olunması, sansasyonel kişilere ısrarla yer verilmesi, olayların dramatize edilmesi, katılımcıların evlilik dışı amaçları, engelli adayların engellerinin ön plana çıkarılması, programlara olan güvenin azalması."
– En çok şikayet dizilere geliyor
RTÜK'ün sunumunda, geçen yıl en çok şikayet alan program türleri ve şikayetlerin de dağılımı yer aldı.
Dizi filmler 27 bin 222 bildirimle en çok şikayet alan program türü olurken, bunu 24 bin 740 bildirimle beceri ve direnç yarışmaları, 12 bin 497 bildirimle Reklam kuşakları, 12 bin 340 bildirimle haber kuşakları, 6 bin 123 bildirimle tele alışveriş izledi.
Genel ahlak, manevi değerler ve ailenin korunması ilkesine aykırılık ise şikayet gerekçelerinde ilk sırayı aldı.