BARIŞ UMUDU DEVAM EDİYOR
İsrail’in iki yıldan beri sürdürdüğü işgal ve soykırım politikasının devam ettiği Gazze’de barış sağlama umudu devam ediyor. Hamas ile İsrail heyetleri, ABD Başkanı Donald Trump’ın hazırladığı ateşkes ve rehine takası ile İsrail ordusunun bölgeden çekilmesini öngören 20 maddelik Gazze Planı için bugün Mısır’da müzakerelere başladı. Hamas, hareketin Gazze’deki lideri Halil el-Hayye başkanlığındaki heyetin müzakere için Mısır’a ulaştığını duyurdu. Yapılan yazılı açıklamada, “Hareketin Halil el-Hayye başkanlığındaki heyeti, ateşkes, işgal güçlerinin çekilmesi ve esir değişimi konularında müzakerelere başlamak üzere Mısır’a ulaştı.” denildi. Ancak ziyaretin süresi veya görüşme takvimine dair detay verilmedi. Halil el-Hayye, daha önce İsrail’in Doha saldırısında hedef alınan isimler arasındaydı.
MÜZAKERELER BAŞLADI
Mısır devlet medyası, Hamas ve İsrail arasındaki dolaylı müzakerelerin başladığını aktardı. Devam eden müzakereler sırasında Beyaz Saray’dan yapılan bir açıklamada, Gazze planına ilişkin teknik görüşmelerin yürütüldüğü belirtildi. Yapılan açıklamada, “Yönetim, konuyu mümkün olduğunca hızlı bir şekilde ilerletmek için çok sıkı çalışıyor. Gazze planı konusunda çok hızlı hareket etmek istiyoruz.” ifadeleri yer aldı.
TRUMP: ÖNEMLİ AŞAMALAR KAYDEDİLDİ
ABD Başkanı Trump, Gazze’de önemli aşamalar kaydedildiğini ifade ederek, “Hamas çok önemli konularda anlaşmaya varıyor.” dedi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la görüşmesinin ardından, “Harika biri. Bu anlaşmanın yapılması için çok yoğun çaba gösteriyor. Çok güçlü bir lider ve bu anlaşmanın tamamlanması için çok ama çok bastırıyor.” dedi. Trump, Hamas’ın Cumhurbaşkanı Erdoğan’a büyük saygı duyduğunu da açıkladı.
PUTİN VE NETANYAHU TELEFON GÖRÜŞMESİ YAPTI
Reuters’ın aktardığına göre, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile telefonda görüştü. Görüşmede Ortadoğu’daki gelişmeler ele alındı. Plan kapsamında, İsrail ordusunun geri çekilmesi 3 aşamada gerçekleşecek.
DOLAYLI GÖRÜŞMELER DEVAM EDİYOR
İsrail, Trump’ın 20 maddelik planını kabul ettiğini, Gazze’deki işgal operasyonlarına ara verdiğini ve “savunma” pozisyonuna geçeceğini açıkladı. Hamas ise planı müzakereye hazır olduğunu ifade ederek rehineler için bir süre talep etti. Mısır Dışişleri Bakanlığı, İsrail ve Hamas heyetlerini ağırlayarak, ABD Başkanı Trump’ın planı çerçevesinde esir değişimi ve Gazze’deki savaşın sonlandırılması konularını ele alacaklarını duyurdu. Dolaylı görüşmelerde, sahadaki koşulların iyileştirilmesi ve tüm İsrailli esirler ile Filistinli tutukluların değişimi konuları tartışılacak. “Bu sürecin savaşın sona ermesi ve Filistin halkının çektiği acıların hafiflemesine katkı sağlamasını umuyoruz.” denildi.
GÖRÜŞMELERDE BAŞLIKLAR ORTAYA ÇIKACAK
Mısır’da yapılacak görüşmelerde öncelikle İsrail Savunma Kuvvetleri’nin (IDF) çekileceği bölgeler ile esirlerin durumu ele alınacak. Görüşmelere, ABD Temsilcisi Steve Witkoff ve ABD Başkanlık Danışmanı Jared Kushner de katılacak. İsrail heyetinde Stratejik İşler Bakanı Ron Dermer, Şin Bet güvenlik servisi başkanı ve diğer üst düzey yetkililerin yer alması bekleniyor.
TRUMP’TAN HIZLI İLERLEME VURGUSU
ABD Başkanı Trump, ön görüşmelerin iyi geçtiğini ve hızlı ilerlediğini belirterek, bu hafta içinde ilk aşamanın tamamlanmasını istediğini ifade etti. “Herkesten, hızlı hareket etmelerini rica ediyorum. Zaman önemli, yoksa çok kan dökülecek. Bu, kimsenin görmek istemeyeceği bir şey.” dedi. Trump, Netanyahu’nun Gazze’ye yönelik saldırıları durdurup durdurmayacağına dair soruya ise “Evet, Bibi bombardımanı sonlandıracak.” yanıtını verdi. “Hamas’ın ne kadar ciddi olduğunu yakında anlayacağız.” diyen Trump, “Hamas iktidarda kalmaya devam ederse tam bir imha gerçekleşecek.” ifadesini kullandı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, “Gazze’de savaş henüz bitmedi.” dedi. Netanyahu da, “Rehinelerin serbest bırakılmasına dair teknik detayların netleştirilmesi” için Kahire’ye müzakere heyeti gönderdiğini belirtti.
TRUMP PLANI DETAYLARI
20 maddeden oluşan Gazze Planı, yalnızca ateşkes veya rehine takası önermiyor. Gazze’de savaşın tamamen sona ermesini ve İsrail ordusunun bölgeden çekilmesini de içeriyor. Trump’ın Gazze Planı maddeleri şu şekildedir:
– Gazze, komşularına tehdit oluşturmayan, terörden arındırılmış bölge olacak.
– Bölge, Gazze halkının yararına yeniden inşa edilecek.
– İki taraf da bu öneriyi kabul ederse savaş hemen sona erecek.
– İsrail ordusu, ABD, İsrail ve garantörlerin üzerinde anlaştığı standartlarda ve takvimde çekilecek.
– ABD, Gazze’ye geçici uluslararası istikrar gücü oluşturmak için Arap ve uluslararası ortaklarla çalışacak.
– İsrail, bu anlaşmayı kamuoyu önünde kabul etmesinden sonraki 72 saat içinde hayatta ya da ölü tüm rehineleri iade edecek.
– İsrail, cenazesi teslim edilen her İsrailli rehine için ölen 15 Gazzelinin cenazesini teslim edecek.
– Tüm rehineler serbest bırakıldıktan sonra İsrail, ömür boyu hapis yatan 250 mahkumla 7 Ekim 2023’ten sonra alıkonulan 1700 Gazzeliyi serbest bırakacak.
– Tüm rehineler geri verildikten sonra, barışçıl birlikte yaşama sözü veren ve silahlarını teslim eden Hamas üyelerine af tanınacak.
– Gazze’den ayrılmak isteyen Hamas üyelerine, gidecekleri ülkelere güvenli geçiş sağlanacak.
– Bu anlaşmanın kabul edilmesiyle, tüm yardımlar hemen Gazze Şeridi’ne gönderilecek.
– Gazze Şeridi’ne yardım girişi ve dağıtım, BM ve Kızılay aracılığıyla, iki tarafın müdahalesi olmadan gerçekleşecek.
– Gazze, geçici olarak teknokratlardan oluşacak Filistin komitesince yönetilecek.
– Komiteye Trump başkanlık edecek, diğer üyeler daha sonra ilan edilecek.
– Komitede, eski İngiltere Başbakanı Tony Blair’in de yer alması bekleniyor.
– Komite, Filistin Yönetimi reform programını tamamlayana kadar Gazze’nin kalkınması için finansmanı sağlayacak.
– Gazze’yi yeniden inşa etmek ve canlandırmak için ekonomik kalkınma planı hazırlanacak. Özel ekonomik bölge kurulacak.
– Kimse Gazze’yi terk etmeye zorlanmayacak, gitmek ya da dönmek isteyenlere izin verilecek.
– Hamas ve diğer gruplar, Gazze yönetiminde doğrudan veya dolaylı hiçbir role sahip olmayacaklarını kabul edecek.
– İsrail Gazze’yi işgal ya da ilhak etmeyecek.
– Hamas öneriyi geciktirir veya reddederse, öneri genişletilmiş yardım operasyonu da dahil olmak üzere terörden arınmış bölgelerde işletilecek.
Gazze planı, savaşın tamamen sona ermesini ve İsrail ordusunun bölgeden çekilmesini kapsıyor.