Amerika Birleşik Devletleri Temsilciler Meclisi Başkanı Pelosi’nin gelişiyle gerilen Çin-Tayvan ilişkilerinde son durum.
Çin-Tayvan arasındaki kriz devam ediyor. Tayvan Savunma Bakanlığı, Çin’e ait 49 askeri uçağın Tayvan Boğazı’nda taraflar arasında fiili deniz ve hava hattını belirleyen “orta çizgi”yi geçtiğini duyurdu.
Tayvan Savunma Bakanlığı, Çin’in ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi’nin ziyaretinin ardından başlattığı askeri tatbikatların ikinci gününde, Çin’e ait 49 askeri uçağın Tayvan Boğazı’nda taraflar arasında fiili deniz ve hava hattını belirleyen “orta çizgi”yi geçtiğini açıkladı.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, 5 Ağustos’ta, 24 “SU-30”, 7 “J-10”, 6 “J-11” ve 10 “J-16” savaş uçağı ile 1 “Y-8 EW” deniz nakliye ve 1 “Y-8ASW” deniz devriye uçağının hattın doğu tarafına geçtiğinin tespit edildiği bilgisi aktarıldı.
Açıklamada, uçakların telsizle uyarıldığı, askeri devriye uçakları ile hava savunma füze sistemlerince takibe alındığı aktarıldı.
Tatbikatlar nedeniyle bazı bölgeler gemi ve uçak trafiğine kapatıldı
Bakanlık, önceki açıklamasında, tatbikatların ikinci gününde, 68 savaş uçağı ve 13 savaş gemisinin Ada çevresinde görüldüğünü, bunlardan bazılarının tarafların etki alanlarını sınırladığı kabul edilen, itibari “orta çizgi”yi geçtiğini, Çin ana karasından ateşlenen 11 güdümlü füzenin Tayvan’ın “kara suları” olarak gördüğü bölgeye düştüğünü duyurmuştu.
7 Ağustos’a kadar sürmesi öngörülen tatbikatlar, Çin’in egemenlik ihtilafı içinde olduğu Ada’nın çevresinde fiili bir blokaj oluşturmuş durumda. Altı bölgede yürütülen tatbikatlar nedeniyle bazı bölgeler gemi ve uçak trafiğine kapatılırken boğazda güvenlik endişesi nedeniyle seferler aksadı.
Taraflarca resmi olarak tanınmayan “orta çizgi”, Çin’deki iç savaşın ardından boğaz ve çevresindeki çatışmaları önlemek için 1955’te ABD tarafından belirlenmişti.
Çin’den ABD’ye”tahrik eden ve yaratan taraf” suçlaması
Çin, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi’nin Tayvan’ı ziyaretinin sebep olduğu, Çin ordusunun ada çevresinde başlattığı tatbikatlarla tırmanan krizin sorumlusu olarak Washington yönetimini suçladı.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Hua Çunying, dün Pekin’de düzenlediği basın toplantısında, “Tayvan Boğazı’ndaki gerilime yol açan olaylar ve sebep açıktır. ABD, krizi sebepsiz tahrik eden ve yaratan taraftır” dedi.
ABD’nin Çin’in adayı çevreleyen tatbikatlara ilişkin eleştirilerine yanıt veren Hua, “Mevcut durum, tamamen Meclis Başkanı Pelosi ve diğer ABD’li politikacıların davranışından kaynaklanmıştır. Bu tür söylemler, ‘Kral’ın Yeni Giysileri’ hikayesini akla getiriyor. ABD’nin kibirli, bencil, iki yüzlü ve buyurgan tavırlarına son vermesinin zamanı geldi” ifadelerini kullandı.
Hua, meselenin Çin’in egemenliği ve toprak bütünlüğüyle ilgili olduğunu vurgulayarak, “Eğer bir eyalet ABD’den ayrılsa, bağımsız bir ülke olduğunu ilan etse ve yabancı bir ülke ona silah satıp siyasi destek verse, Amerikan hükümeti ve halkı buna izin verir miydi?” diye sordu.
“Dünya, ABD’nin kendini ‘dünya polisi’ yapmasına izin vermemeli”
Tayvan sorunun Çin’in iç işi olduğunu ve yabancı müdahalesini kabul etmeyeceklerini dile getiren Hua, “Dünya, ABD’nin kendini ‘dünya polisi’ veya ‘uluslararası yargıç’ yerine koymasına ve diğer ülkelere, dilediğinde zapturapt altına alıp boğabileceği bir George Floyd muamelesi yapmasına izin vermemeli” diye konuştu.
Ulusal Güvenlik Konseyi Stratejik İletişim Departmanı Başkanı John Kirby, dün yaptığı açıklamada, tatbikatları “provokatif eylemler” olarak nitelerken, Pekin’in bölgedeki statükoyu değiştirmeye yönelik uzun süredir devam eden çabalarındaki tırmanışa işaret ederek, “Yeni bir statükoyu kabul etmeyeceğiz. Yalnızca ABD değil dünyada da bu girişimi reddedecek” ifadelerini kullanmıştı.