Sosyal medyada yayılan fotoğrafların gerçekliği ile yapay zeka üretimi olup olmadığına dair tespit yapmak, gün geçtikçe daha da zorlaşıyor. Mesela, bir sel felaketi sırasında köpeğini kucaklayan küçük bir kızın fotoğrafı, birçok kullanıcı tarafından gerçek olarak değerlendirilmişti. Uzmanlar, bu tür içerikleri artık “AI slop” yani yapay zeka taşması olarak tanımlıyor. Bu terim, yapay zeka araçlarıyla hızlı ve basit bir şekilde üretilen düşük ya da orta kalitedeki videoları, görselleri, sesleri, metinleri veya bunların kombinasyonlarını tanımlıyor. Bu içerikler genellikle doğruluk kaygıları göz önünde bulundurulmadan hazırlanıyor ve sosyal medyada paylaşımının amacı, internetin dikkat ekonomisinden gelir elde etmek oluyor. Fakat bu durum, aslında daha kaliteli ve faydalı içeriklerin görünmez hale gelmesine yol açıyor.
YOUTUBE’DAN SPOTIFY’A
The Guardian’ın Temmuz 2025’te yayımladığı bir analize göre, YouTube’da en hızlı şekilde büyüyen 100 kanaldan 9’u, yapay zeka ile üretilmiş “zombi futbolu” videoları veya “kedi pembe dizileri” gibi içerikler yayımlıyor. Spotify’da ise “The Velvet Sundown” gibi tamamen hayali gruplar, sahte hikayeler ve basit şarkılarla dinleyicilerin karşısına çıkıyor. Tüm bunlar aslında yapay zeka tarafından üretiliyor. Benzer bir durum edebiyat alanında da ortaya çıkıyor. Kullanıcı gönderilerini kabul eden ve yazarlara ödeme yapan Clarkesworld isimli çevrimiçi bilimkurgu dergisi, 2024 yılında başvuruları kapatmak zorunda kaldı; zira dergiye gelen metinlerin büyük bir bölümü yapay zeka tarafından yaratılmıştı. Wikipedia bile bu durumdan etkileniyor. Düşük kaliteli yapay zeka içerikleri, platformun gönüllü moderasyon sistemine baskı yapıyor. Eğer bu içerikler ayıklanamazsa, milyonlarca insanın başvurmakta olduğu güvenilir bilgi kaynağı risk altına girmiş olacak.
YANILTICI İÇERİKLER
“AI slop” durumu, sadece düşük kalite içeriklerle sınırlı kalmıyor; aynı zamanda yanıltıcı içeriklerin yayılmasına da zemin hazırlıyor. Örneğin, Hurricane Helene sırasında Başkan Joe Biden’ın kriz yönetimini eleştirenler, yapay zeka tarafından üretilmiş bir çocuk ve köpek görselini delil olarak paylaşmıştı. Bu durum, sanatçılar açısından da büyük tehdit teşkil ediyor. Gerçek üreticilerin emek verdikleri içerikler, algoritmalar tarafından aynı kategoride değerlendiriliyor ve AI slop’un gölgesinde kayboluyor. Bu, iş kaybı ve gelir kayıplarına neden olabiliyor.
NE YAPILABİLİR?
Bazı sosyal medya platformları, kullanıcıların şüpheli içerikleri işaretlemelerine veya topluluk notları eklemelerine olanak tanıyor. Zararlı içerikler doğrudan rapor edilebiliyor. The Conversation yazarlarından Laura Hood, konuyla ilgili yazdığı bir makalede, “Yapay zeka, sahte hesaplardan deepfake videolarına kadar birçok tehdit ile zaten hayatımıza girmişti. Şimdi de karşımıza, interneti çöplüğe çeviren yeni bir kavram çıktı” diyerek ekliyor: “En azından artık bu düşük kaliteli içerik selini tanımlayacak net bir ismimiz var.”