İYİMSERLİK HAKKINDA DÜŞÜNCELER
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, İran ve İsrail arasında gerçekleşen 12 günlük çatışmalardan sonra yürürlüğe giren ateşkese dair iyimser olmadığını ifade etti. Şunları söyledi: “Tahran’ın nükleer programını barışçıl amaçlarla sürdürmekte kararlı olduğumuzu vurgulamak istiyorum.” Pezeşkiyan, “İsrail’in düzenleyebileceği herhangi bir askerî harekâta karşı tamamen hazırlıklıyız ve silahlı kuvvetlerimiz İsrail’in içlerine yeniden saldırı düzenlemeye hazır” şeklinde konuştu. Al Jazeera’ya bir röportaj veren Pezeşkiyan, ateşkesin yürürlüğe girmesinin ardından ilk kez açıklama yaptı.
AMERİKA’NIN ETKİLERİ
Pezeşkiyan, ABD’nin nükleer tesislere yaptığı saldırıların, ABD ve İsrail açısından beklenen etkiyi yaratmadığını ve ABD saldırılarında hedef alınan üç tesisten yalnızca birinin imha edilebildiğini öne sürdü. “İsrail’in yapabileceği yeni bir askeri hamleye karşı tamamen hazırlıklıyız. Silahlı kuvvetlerimiz İsrail’in içlerini yeniden vurmak için hazır” diyen Pezeşkiyan, 12 günlük savaşın sona ermesinin ardından ateşkese güvenmediklerini belirterek, “Bu konuda çok da iyimser değiliz” dedi. Pezeşkiyan, “Bu yüzden her türlü olasılığa ve olası karşılığa hazırlık yaptık,” ifadelerini kullandı.
NÜKLEER PROGRAM ÜZERİNE GÖRÜŞLER
İsrail’in, üst düzey askerî yetkilileri ve nükleer bilim insanlarını hedef alan suikastlarıyla nükleer tesislere yönelik saldırılarının amacının İran’ın yönetim kademesini “ortadan kaldırmak” olduğunu belirten Pezeşkiyan, “Bu konuda tamamen başarısız oldular” dedi. Uluslararası muhalefete rağmen İran’ın uranyum zenginleştirme programını sürdüreceğini ifade eden Pezeşkiyan, nükleer kapasitenin “uluslararası hukuk çerçevesinde” geliştirileceğini dile getirdi. [ABD Başkanı Donald] Trump’ın, İran’ın nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini söylediğini hatırlatan Pezeşkiyan, bu durumu kabul ettiklerini ve nükleer silahları reddettiklerini vurguladı.
DİPLOMASİYE İLİŞKİN YAKLAŞIM
Pezeşkiyan, “Biz diplomasiye inanıyoruz; dolayısıyla gelecekteki herhangi bir müzakere kazan-kazan mantığıyla yürütülmelidir. Tehditleri ve dikte edilen şartları kabul etmeyiz,” şeklinde konuştu. Trump’ın İran’ın nükleer programının sona erdiği yönündeki iddiasını “bir yanılsama” olarak nitelendiren Pezeşkiyan, “Bizim nükleer kapasitemiz tesislerde değil, bilim insanlarımızın zihinlerindedir” dedi.
SUIKAST GİRİŞİMİ VE YENİ DURUM
Pezeşkiyan, ayrıca 15 Haziran’da Tahran’da düzenlenen Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi toplantısında kendisine yönelik bir suikast girişimini değerlendirdi. Bu saldırıda hafif yaralandığı bildirilmişti. Suikast girişiminin, İsrail’in üst düzey askeri yetkililere karşı bir planın parçası olduğunu ve ülkeyi kaosa sürükleyerek devirmeye çalıştığını belirtti, ancak bu planın başarısız olduğuna dikkat çekti.
Pezeşkiyan, ABD’nin İran nükleer tesislerine yönelik saldırılarına karşılık olarak, Katar’daki El Udeyd Üssü’ne yapılan İran saldırısının Katar’a yönelik olmadığını vurguladı. “Katar devletiyle aramızda herhangi bir düşmanlık ya da rekabet olması gerektiğine dair ne bir düşüncemiz ne de bir hayalimiz var,” diyen Pezeşkiyan, saldırıların gerçekleştiği gün Katar Emiri’ni arayarak durumu izah ettiğini söyledi. Son olarak, “Açıkça ve dürüstçe: Biz Katar Devleti’ne saldırmadık. Ülkemizi bombalayan Amerika’ya ait bir üsse saldırdık. Katar’a ve halkına karşı tüm niyetimiz dostane ve olumludur,” ifadelerini kullandı.
İran’da çoğu sivil olmak üzere 900’den fazla kişi, İsrail’de ise en az 28 kişinin hayatını kaybettiği çatışmaların ardından ateşkes 24 Haziran’da yürürlüğe girdi.