VOLKANİK ARAŞTIRMALAR DERİNLEŞİYOR
Türkiye’nin en genç volkanlarının yer aldığı Kula ilçesinde yapılan bilimsel çalışmalar, yer kabuğunun çeşitli katmanlarında 8 farklı magma odasının varlığını ortaya koydu. Araştırmalara göre, bu magma odalarından en büyüğü sadece 5 kilometre derinlikte yer alıyor ve bu durum, yer kabuğundaki sarsıntıların veya depremlerin tetikleyip püskürme riski taşımasına yol açabiliyor.
RİSK DEĞERLENDİRMESİ GERÇEKLEŞTİRİLDİ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi’nin liderliğinde gerçekleştirilen ve 12 bilim insanının katılımıyla yürütülen TÜBİTAK destekli proje kapsamında, bölgeye özel sismometreler yerleştirildi. Elde edilen veriler doğrultusunda risk değerlendirmesi yapıldı. Prof. Dr. Özgür Karaoğlu, bölgedeki depremlerin ve yer kabuğundaki çatlakların devam etmesi halinde, yüzeye yakın bulunan magma kütlesinin yeniden aktive olup püskürme ihtimalinin yüksek olduğunu belirtti.
BÖLGEDE 10 BİN KİLOMETREKARE ALAN İNCELENDİ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve projenin yürütücüsü Prof. Dr. Özgür Karaoğlu, 3,5 yıl süresince özel sismometrelerle Kula ile birlikte, Demirci, Selendi, Salihli, Alaşehir ve İzmir’in Kiraz ilçelerini kapsayan yaklaşık 10 bin kilometrekarelik bir alanın incelendiğini ifade etti. Prof. Dr. Karaoğlu, “Bu TÜBİTAK projesi, farklı jeofiziksel yöntemlerle magma odalarının belirlenmesi açısından Türkiye’de ilk ve dünyada sayılı çalışmalar arasında yer alıyor. Yapılan araştırmalar sonucunda burada pek çok magma odasının varlığı tespit edildi. Şu anki bulgularımıza göre 8 irili ufaklı magma odası mevcut. Bunlar arasında bazıları 5-6 kilometre uzunluğunda, kimileri ise 30 kilometreye kadar çıkabiliyor. Genel olarak bu magma odaları, yüzeyden ortalama 15 kilometre derinlikte bulunuyor ve 30 kilometre derinliğe kadar izlenebiliyor. Ayrıca, bu bölgedeki jeotermal sistemin de sıcaklığı artıran bir magma kütlesine sahip olduğunu düşünüyoruz. Bu büyük magma kütlesinin, yüzeye 5 kilometre derinlikten yukarıya doğru yükseldiğini tespit ettik.” dedi.
TARİHTEKİ VOLKANİK FAALİYETLERİN GECİKİP DEVALETME OLASILIĞI VAR
Bölgenin yaklaşık 2 milyon yıl boyunca aktif volkanik bir alan olduğunu ve pek çok volkanik koni ile lav kalıntısına ev sahipliği yaptığını dile getiren Karaoğlu, günümüzden 4 bin 700 yıl önce gerçekleşen son volkanik aktivitenin kaydedildiğini ifade etti. Karaoğlu, “Tespit ettiğimiz magma odalarının durumu, konumları ve yüzeye yakınlıkları değerlendirildiğinde, bunların yeniden faaliyete geçmesi ve püskürmesi olası görünüyor.” diyerek bölgedeki aktif fayların bulunduğunu ve depremlerin magmayı tetikleyebileceğini, dolayısıyla volkanik aktivitelerin başlaması riski taşıdığını aktardı.