ENFLASYONUN KISA ÖMÜRLÜ ETKİLERİ
ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, tarifeler kaynaklı enflasyon etkilerinin kısa ömürlü olacağını belirtti. “Fiyat seviyesindeki bu tek seferlik artış muhtemelen birkaç çeyreğe yayılacak ve bu dönemde biraz daha yüksek bir enflasyon olarak kendini gösterecektir” dedi. Powell, Rhode Island eyaletinin Providence kentinde düzenlenen ticaret odası etkinliğinde, para politikasıyla ilgili değerlendirmelerde bulundu. Son verilere göre ekonomik büyümenin yavaşladığını aktaran Powell, işsizlik oranının düşük kalmasına rağmen arttığını belirtti. İstihdam artışlarının yavaşladığını söyleyen Powell, enflasyonun son zamanlarda hızlandığını ve hâlâ yüksek olduğunu ifade etti. Powell, son aylarda risk dengesinin değiştiğini ve bu durumun politika duruşlarını nötre yaklaştırdığını kaydetti.
BÜYÜMEDEKİ YAVAŞLAMA VE TİCARET GÜVENİ
Powell, büyümenin yılın ilk yarısında yaklaşık yüzde 1,5 oranında arttığını, geçen yıl ise bu oranın yüzde 2,5 olduğunu hatırlatarak, “Büyümedeki yavaşlama, büyük ölçüde tüketici harcamalarındaki yavaşlamayı yansıtıyor. Konut sektöründeki faaliyetler zayıf kalmaya devam ederken, işletmelerin ekipman ve maddi olmayan varlıklara yaptığı yatırımlar geçen yılın hızına göre toparlandı” dedi. Eylül Bej Kitabı’na atıfta bulunan Powell, işletmelerin belirsizliğin beklentilerini olumsuz etkilediğini söyledi. Tüketici ve işletme güveni, ilkbaharda keskin bir düşüş yaşasa da o zamandan beri artış gösterdi, ancak yılbaşına göre düşük kalmaya devam etti.
İş gücü piyasasında hem istihdam arzında hem de talebinde belirgin bir yavaşlama yaşandığını aktaran Powell, “Daha az dinamik iş gücü piyasasında, istihdama yönelik aşağı yönlü riskler arttı” dedi. Ağustos ayında işsizlik oranının yüzde 4,3’e yükseldiğini, işverenlerin son üç ayda aylık ortalama sadece 29 bin kişi istihdam ettiğini kaydetti. Son dönemdeki istihdam yaratma hızı, işsizlik oranını sabit tutmak için gereken seviyenin altında seyretti. Diğer bazı iş gücü piyasası göstergeleri, genel olarak istikrarlı kalmaya devam etti.
ENFLASYON BEKLENTİLERİ VE RİSKLER
Powell, enflasyonun 2022’deki zirvelerinden önemli ölçüde gerilediğini, ancak hala yüzde 2’lik uzun vadeli hedefin üzerinde seyrettiğini belirtti. Tarife artışlarının tedarik zincirlerine yansımasının zaman alabileceğini aktararak, “Makul temel senaryo, tarifelerin enflasyon üzerindeki etkilerinin nispeten kısa ömürlü olacağıdır” dedi. Ayrıca, “Sonuç olarak, fiyat seviyesindeki bu tek seferlik artış muhtemelen birkaç çeyreğe yayılacak ve bu dönemde biraz daha yüksek bir enflasyon olarak ortaya çıkacaktır” diye ekledi.
POLİTİKA DENGESİ VE RİSKLER
Powell, enflasyona yönelik kısa vadeli risklerin yukarı yönlü, istihdama yönelik risklerin aşağı yönlü olduğunu belirtirken, “Bu zorlu bir durum, çift taraflı riskler, risksiz bir yolun olmadığı anlamına gelir” dedi. Kısıtlayıcı politikanın çok uzun süre sürdürülmesinin iş gücü piyasasını zayıflatabileceğini vurguladı. İstihdam üzerindeki risklerin hedeflerine ulaşma risklerinin dengesini değiştirdiğini söyleyen Powell, son toplantılarda daha tarafsız bir politika duruşuna doğru bir adım atıldığını ifade etti. Ayrıca, “Hala orta derecede kısıtlayıcı olarak gördüğüm bu politika duruşu, olası ekonomik gelişmelere yanıt vermek için bizi iyi bir konumda bırakıyor” dedi.
NEW YORK BORSA REAKSİYONU
Powell’ın açıklamaları sonrası New York borsası düşüşle kapandı. Kapanışta Dow Jones endeksi yüzde 0,19 azalarak 46.292,78 puana geriledi. S&P 500 endeksi yüzde 0,55 azalışla 6.656,96 puana inerken, Nasdaq endeksi yüzde 0,95 kayıpla 22.573,47 puana düştü.