Danimarkalı araştırmacı gazetecilik kurumu Danwatch ile Alman Der Spiegel dergisi, kamuya açık bir ihaleler veri tabanında bulunan 2 milyondan fazla dökümanı inceleyerek, Rusya’nın stratejik nükleer tesislerine dair gizli bilgileri açığa çıkardı. Elde edilen belgeler, Rusya’nın nükleer altyapısını günümüzde modernize etmeye ve genişletmeye yönelik yaptığı çalışmaları detaylandırıyor.
HİPERSONİK FÜZE SİSTEMLERİ VE STRATEJİK ÜSLER
Bu belgelerde, Orenburg bölgesindeki Yasny kasabası yakınındaki Stratejik Füze Kuvvetleri’ne ait üslerin detaylı planları yer alıyor. Bu üslerde, Rusya’nın en gelişmiş nükleer taşıma sistemlerinden biri olan hipersonik Avangard füze sistemleri de konuşlanmış durumda.
UYDU GÖRÜNTÜLERİNDEN AŞAĞIDA
Amerikan Bilim İnsanları Federasyonu’nun Nükleer Bilgi Projesi Direktörü Hans M. Kristensen, belgelerin önemini vurgulayarak, “Şimdiye kadar bu üsleri yalnızca uydu fotoğraflarıyla takip edebiliyorduk. Ancak elimizdeki bu ayrıntılı planlar sayesinde ilk defa binaların içini ve yer altı yapıları dahil olmak üzere tüm altyapıyı detaylı şekilde görebiliyoruz. Bu, eşi benzeri görülmemiş bir durum,” diye söyledi.
YENİ İNŞA EDİLEN TESİSLER VE GÜVENLİK SİSTEMLERİ
Belgeler, son on yıl içinde inşa edilen yüzlerce yeni kışla, kontrol merkezi, gözetleme kulesi ve yer altı tünellerinin teknik çizimlerini içeriyor. Ayrıca güvenlik sistemlerinin şemaları, elektrik altyapısı, bilgi teknolojisi ağları, alarm sistemleri ve sensörlerin yerleşimleri gibi çok hassas bilgilerin de ifşa edildiği görülüyor.
AYRINTILI SAVUNMA BİLGİLERİ
Sızdırılan belgelerde sadece teknik ayrıntılar değil, aynı zamanda askerlerin yaşamına dair bilgiler de bulunuyor. Bu detaylar arasında duvarlara yazılmış uyarı ifadeleri (“Dur! Geri dön! Yasak bölge!”), askerler için hazırlanan spor ekipmanları ve satranç gibi masa oyunları yer alıyor. İngiliz ordusunda daha önce istihbarat subayı olarak görev yapmış Philip Ingram, bu bilgilerin istihbarat açısından son derece değerli olduğunu belirtti: “Elektrik ve su sistemlerinin nasıl çalıştığını bilmek, bir tesisin zayıf yönlerini belirleyebilmek için kritik öneme sahiptir.” Norveç Savunma Komutanlığı ve Kurmay Koleji’nde istihbarat uzmanı olarak görev yapan Tom Røseth ise, Rusya’nın nükleer altyapısını yenileme sürecinin açığa çıkmasının Avrupa güvenliği açısından önemli bir durum olduğunu vurguladı: “Avrupa, güvenlik politikası açısından temel bir dönüşüm içinde. Rusya’nın nükleer silahlarını yenilediğini görmek, bu yeni dönemin gerçekliğini kavramamız açısından kritik.”
Haberde, Rusya’nın savunma ihalelerinde gizliliği artırmak amacıyla yalnızca onaylı yerli yüklenicilerin erişebildiği gizli bir veri tabanı oluşturduğu, fakat birçok hassas belgenin kamuya açık ihalelere yanlışlıkla eklendiği ifade ediliyor. Danwatch ve Der Spiegel, 2024’ün ortalarına kadar bu tür belgelerin ihale dosyalarına eklenmeye devam ettiğini ortaya koydu.