Moskova'da Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif ve Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu kritik bir toplantı gerçekleşirdi. Toplantı sonrası Lavrov'dan önemli bir açıklama geldi.
Toplantının basına açık bölümünde konuşan Lavrov, Suriye'de normalleşme için Astana formatı kapsamında acil olarak kolektif önlemler almaları gerektiğini belirtti. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Çavuşoğlu ve Zarif ile yaptıkları görüşmenin sonunda Suriye kriziyle ilgili ortak deklarasyon kabul ettiklerini açıkladı. Lavrov ve Çavuşoğlu'nun gündeminde Türkiye ve Rusya arasındaki vize konusu da vardı. Basın toplantısında Lavrov, "Basitleştirilmiş vize rejiminden, vizesiz rejimden yararlanacak kategorileri artırmayı planlıyoruz. Bu amaca ulaşmak istiyoruz." ifadelerini kullandı.
Moskova'da gerçekleşen ortak basın toplantısında Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Rus mevkidaşı Sergey Lavrov ve İranlı mevkidaşı Cevad Zarif arasında gerçekleşen görüşmenin ardından Çavuşoğlu, Suriye'deki siyasi krizin çözülmesi için herkesin bir araya gelmesi gerektiğini söyledi.
Çavuşoğlu, Lavrov ve Zarifin görüşmesinin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında Çavuşoğlu mevkidaşlarıyla Suriyedeki siyasi krizin çözülmesi için oluşturulan Astana mekanizmasına da değinildiğini belirterek şöyle konuştu: Astana mekanizmasının garantörleri olarak bir buçuk ayda bu üçüncü bir araya gelişimiz. Esasen bu hem Astana sürecine verdiğimiz önemin hem de işbirliğimizin bir göstergesidir. Dolayısıyla bundan sonraki süreçte de bu işbirliğimizi sürdürme arzusundayız.
Suriye bağlamında yapıcı işbirliğimiz bölgesel ve küresel konularda da birlikte değerlendirme fırsatı veriyor ve bugün de yine bu konuları ele aldık. Bugünkü toplantımızda Astana mekanizmasının hangi aşamada olduğunu ve yürüttüğümüz işbirliğini bütün boyutlarıyla değerlendirdik. Bundan sonra atılacak adımlar konusunda da görüş alışverişinde bulunduk. Suriye'nin siyasi birliğinin ve toprak bütünlüğünün korunması bizler için ortak paydayı oluşturuyor. Bu amaçla tüm terör örgütleriyle DEAŞ, El-Kaide, PKK, PYD hepsiyle mücadeleyi sürdüreceğiz.
Türkiye olarak Fırat Kalkanı ve Zeytindalı Operasyonlarıyla önemli bir alan olan yaklaşık dört bin kilometre kareyi teröristlerden temizledik. Şimdi buraya ülkelerini terk etmek zorunda kalan Suriyeli kardeşlerimizin dönmesine hep beraber yardımcı olmamamız lazım. Suriye'nin her yerine insani yardımların ulaştırılması da ortak amacımızdır ve insani yardımların kesintisiz ve engelsiz bir şekilde, ayrım yapılmaksızın tüm Suriyelilere ulaştırılması gerekiyor.
Elbette üç garantör olarak hepimiz suriyedeki siyasi krize siyasi çözüm bulunması gerektiğini düşünüyoruz en önemlisi de Suriyeliler tarafından sahiplenilecek ve yürütülecek bir süreç olmasını istiyoruz. Bu anlayışla sürdürdüğümüz Astana toplantıları Suriyede şiddetin kayda değer şekilde azalmasını sağladı. Ateşkes ihlalleri azaldı ve çatışmalar belli bölgelerle sınırlandı. Bu bölgeler de gerginliği azaltma muhtırası kapsamına alındı.
Astana mekanizmasının en önemli hedeflerinden birinin de bölgedeki güveni arttırmak amacıyla oluşturulan çalışma grubunun etkisi olduğundan bahseden Çavuşoğlu sözlerini şöyle sürdürdü:Hedeflerimizden biri de çatışan taraflar arasında güven arttırıcı önlemlerin geliştirilmesiydi. Bu konuyla ilgili bir çalışma grubu Astanada toplandı ve tekrar Astanada toplanması konusunda mutabık kaldık. Bu doğrultuda tutukluların serbest bırakılması, özellikle önemle oluşturduğumuz çalışma grubunun netice getirmesini bekliyoruz elbette bazı mesafeler kat ettik.
Diğer taraftan sahada tansiyonun azalmasına katkı sağladı, rejim ve muhalefeti bir masa etrafından toplayarak her iki tarafı da siyasi sürece angaje etti. Bu bakımdan Suriye konusunda bu güne kadar etkili tek uluslararası girişim olduğunu söyleyebiliriz.