NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ABD’nin İran’a yönelik yeni askeri harekatını kesinlikle gerekli olarak nitelendirdi. Ankara’daki NATO zirvesinde konuşan Rutte, ateşkes varken İran’ın bu ateşkesi ihlal ettiğini söyledi. ABD’nin bu ihlale güçlü yanıt vermesinin hayati olduğunu belirtti.
ABD’NİN NATO’YA BAĞLILIĞI SORUNSALI
Avrupalı liderler, ABD Başkanı Donald Trump’ı ittifaka bağlılığını teyit etmeye ikna etmeyi amaçlıyor. Trump, Avrupalı müttefikleriyle İran savaşı ve Grönland anlaşmazlığını yeniden gündeme getirdi. Rutte, NATO’nun ABD’yi koruduğunu ve bağlılıktan şüphe duyulmaması gerektiğini ifade etti.
SAVUNMA HARCAMALARINDA ADALET VURGUSU
Rutte, Avrupalılar ve Kanadalıların savunma harcamalarını ABD ile eşitlemesinin beklendiğini söyledi. Bunun adil olduğunu dile getiren Rutte, büyük kazanımın bu olduğunu belirtti. Bu durumun Putin için kayıp, Trump için kazanç olduğunu ekledi.
KÖRFEZ’DE SALDIRILAR KARŞILIKLI SÜRÜYOR
İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’ndaki tanker saldırılarına yanıt olarak ABD askeri tesislerini hedef aldı. Bahreyn ve Kuveyt’teki üslere füze ve İHA’larla ortak operasyon düzenledi. Devrim Muhafızları ayrıca bir ABD MQ-9 İHA’sını düşürdüğünü bildirdi.
Saldırılar sırasında Bahreyn ve Kuveyt’te hava savunma sirenleri çaldı. Kuveyt ordusu, hava savunma sistemlerinin saldırılara karşılık verdiğini duyurdu. ABD ordusundan konuya ilişkin anlık açıklama yapılmadı.
ABD’DEN TANKER SALDIRILARINA YANIT
ABD, Hürmüz Boğazı’nda üç tankerin vurulmasına yanıt olarak askeri saldırılar düzenledi. Ayrıca İran’a petrol satışı sağlayan lisansı iptal etti. CENTCOM, operasyonda 60’tan fazla küçük teknenin vurulduğunu açıkladı.
CENTCOM, İran güçlerinin saldırganlığını ateşkesin tehlikeli bir ihlali olarak tanımladı. İran’ın en üst düzey askeri komutası ABD saldırılarını kınadı. Tahran, boğazın yönetiminde ABD müdahalesine izin vermeyeceğini duyurdu.
İRAN’DAN ABD’YE AĞIR SUÇLAMALAR
İran Meclis Başkanı Galibaf, ABD’yi ateşkes anlaşmasını ihlal etmekle suçladı. İhlale askeri saldırılar, petrol yaptırımları ve İsrail’in Lübnan saldırıları gerekçe gösterildi. Galibaf, sosyal medyada boyun eğmeyeceklerini ifade etti.
PETROL FİYATLARI YÜKSELİŞE GEÇTİ
Washington, İran’ın petrol satışına izin veren kritik muafiyeti geri çekti. Bu kararın ardından petrol fiyatları yüzde 3’ün üzerinde arttı. Bir ABD’li yetkili, müzakerecilerin iyi niyetle çalıştığını söyledi.
Boğazın kontrolü Tahran’a büyük bir koz veriyor. Bu durum dünyanın en güçlü ordusu karşısında tıkanma yaratıyor. ABD Hazine Bakanlığı, İran petrol satışı lisansını iptal etti.
İRAN’DAN ANLAŞMA İHLALİ TEPKİSİ
İran Dışişleri Bakanlığı, lisans iptalini çerçeve anlaşmasının ihlali olarak kınadı. Sonuçlardan Washington’ın sorumlu olacağını duyurdu. Bakanlık, İran’ın her türlü tedbiri alacağını açıkladı.
ATEŞKESİN GELECEĞİ BELİRSİZ
Tahran, boğazdaki gemi saldırılarının sorumluluğunu reddetti. Katar ise saldırılardan İran’ı sorumlu tuttu. Saldırıya uğrayan gemiler arasında Katar’a ait bir LNG tankeri de bulunuyor.
Mürettebatın güvenli şekilde tahliye edildiği bildirildi. Suudi Arabistan bayraklı bir tankerin hasar gördüğü aktarıldı. İran Dışişleri Bakanlığı, Katar’ın suçlamalarını şaşırtıcı buldu.
Bir ABD’li yetkili, ilk bulguların İran’ın gemilere ateş açtığını gösterdiğini söyledi. İran, boğazda kalıcı geçiş ücreti sistemi kurmayı amaçlıyor. ABD saldırıları, Hamaney’in cenaze törenlerinin ardından gerçekleşti.
Geçici ateşkes, kalıcı anlaşma için 60 günlük süre tanımayı hedefliyordu. Katar’daki dolaylı görüşmeler ise ilerleme kaydedilmeden sona erdi. Trump, İran anlaşmazsa bombardıman tehdidini yineledi.