ALTINA TALEP ARTIYOR
Altın fiyatlarının hızla yükselmesiyle birlikte Türkiye’de altına olan talep artış gösteriyor. Türk toplumu için vazgeçilmez bir yatırım aracı olan altın, tasarruf sahipleri arasında genellikle yastıkaltında saklanıyor. Ancak, bu şekilde atıl kalan altınlar ekonomiye katkı sağlamıyor. Ekonomi yönetimi, yastıkaltı altınları ekonomiye kazandırmak için altın sertifikası gibi farklı araçlar geliştirse de, vatandaşlar “belki ileride bir ev alırım, araç alırım” düşüncesiyle altınlarını kendi imkanlarıyla saklama yolunu seçiyor.
YENİ KREDİ MODELİ ÖNERİSİ
Son zamanlarda artan kredi faizleri nedeniyle kredili konut satışları düşüş gösterdi ve bu durum konuta olan talebi önemli ölçüde azalttı. Hem yastıkaltı altınların ekonomiye kazandırılması hem de konut talebinin artırılması için iş dünyasından yeni bir öneri geldi. İstanbul Sanayi Odası (İSO) Başkanı Erdal Bahçıvan, “Vatandaş aldığı konutun %25-30’unu yastıkaltı altınını getirerek ödesin, Merkez Bankası bu altını alsın rezervlerini artırsın. Sonra da 10-15 yıllık konut kredisini sübvansiyonlu versin” dedi.
FAİZ İNDİRİMİNE İHTİYAÇ VAR
Peki, ‘altın konut’ modeli ülkemizde uygulanabilir mi? Gayrimenkul Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, konut sahibi olacaklar için geliştirilecek finansman modellerine ihtiyaç duyulduğunu belirtti. Özelmacıklı, “Mevcut faiz oranları oldukça yüksek. Bu faiz oranlarıyla insanların ev sahibi olma talebi önemli derecede baskılanıyor. Faiz indirimi ile sağlanabilecek fayda, konutta bekleyen talebi canlandırabilir” diye ekledi.
MERKEZ BANKASI REZERVLERİNE OLUMSUZ ETKİ
Aslında öngörülen bu model, evde yastıkaltı olarak bekleyen altının Merkez Bankası ya da herhangi bir kamu bankasına teslim edilerek düşük faizli kredi alınmasına yöneliktir. Bu aşamada faiz oranlarının belirleyici özelliği önem taşıyor. Merkez Bankası’nın mevcut rezervlerine olumlu etki yapacağı düşünülüyor.
ALTIN KONUT MODELİNİN PİYASA ETKİSİ
Küresel piyasalardaki altın fiyatlarının jeopolitik riskler nedeniyle yükselmesi, bir finansman modeli olarak konut alacak kişileri ve inşaat projelerini rahatlatacak bir uygulama oluşturabilir. Tüketicilerin ilgisini artırmak için bazı ek düzenlemelere de ihtiyaç var. Örneğin, birden fazla kişinin konut kredisine ortak olması ve tapularda hissedar olması gibi opsiyonlar düşünülebilir.
GAYRİMENKULDE ARTIŞ GÖRÜLÜYOR
Eylül ayında konut satışları, önceki aylara göre artış gösterdi. Bu ay toplamda 285 bin tapu işlemi gerçekleştirildi ve bir önceki aya göre 5 bin daha fazla işlem yapıldı. Merkez Bankası’nın faiz indirimleri de bu durumda olumlu bir etki sağlayabilir.
ÖZEL BANKALARDAN FAİZ ORANI
Şu anda özel bankalarda aylık faiz oranı yüzde 2.89 seviyesinde. 1 milyon TL kredi almak isteyenler için 120 ay vade ile aylık taksit tutarı yaklaşık 29 bin 878 TL olarak hesaplanıyor. Geri ödeme toplamı ise 3 milyon 585 bin TL’ye ulaşabiliyor. Faizlerin yüzde 2 seviyelerine inmesi durumunda daha iyi bir indirim sağlanması mümkün olabilir.
FAİZ DÜŞÜŞÜNDEKİ ETKİLER
Yeni model, aşamalı bir sistem oluşturabilir. Altın oranı arttıkça faiz oranı da düşürülerek daha uygun hale getirilebilir. Örneğin, 1 milyon TL için faiz oranı yüzde 1.9 olduğunda aylık taksit tutarı 21 bin 217 TL olur. Bu, mevcut faiz oranlarına göre daha uygun bir ödeme planı sunar. Yaklaşık yüzde 1 oranında bir faiz indirimi, aylık ödemeleri tüketiciler açısından 8 bin 660 TL düşürme potansiyeline sahiptir.