Avrupa’da geçen yıla kadar birbirine yakın seyreden doğal gaz fiyatları, Rusya’nın Ukrayna üzerinden gaz sevkiyatını durdurmasıyla birlikte yeniden ayrışmaya başladı. LNG giriş noktalarına yakın ülkeler daha düşük fiyatlardan gaz temin ederken Orta ve Doğu Avrupa’da fiyatlar kalıcı biçimde daha yüksek seviyelerde oluştu. Fransız, Belçika, Hollanda ve İngiltere’deki ticaret merkezlerinde düşük fiyatlar görülürken Almanya’nın doğusundan itibaren fiyatlar kademeli olarak yükseldi.
AYRIŞAN FİYATLARIN ARDINDA LNG AKIŞI VAR
Fransa, Belçika, Hollanda ve İngiltere’deki ticaret merkezlerinde en düşük fiyatlar kaydedildi. Almanya’nın THE merkezi bu seviyelerin üzerinde yer alırken Çekya, Avusturya ve Slovakya’da fiyatlar daha da yükseldi. Bu yapının temel nedeni LNG’nin ağırlıklı olarak Kuzeybatı Avrupa limanlarından girmesi oldu. Gazın doğuya doğru taşınması da bu farkı derinleştirdi. Bu eğilim 2026’nın ilk yarısında da aynı şekilde devam etti.
GAZ PİYASASI İŞLEM HACMİ BÜYÜDÜ
Avrupa gaz piyasası Rus gazındaki kayba rağmen işlem hacmi bakımından büyümeyi sürdürdü. Avrupa’da ticareti yapılan doğal gaz hacmi 2025’te önceki yıla göre yüzde 16 arttı. Fiziksel gaz talebi ise aynı dönemde yüzde 8 yükseldi. Toplam işlem hacmi ilk kez 100 bin teravatsaat seviyesini aştı. Bu gelişme Avrupa gaz piyasasının yeni arz yapısına hızla uyum sağladığını gösterdi. Raporda Avrupa’nın ticareti yapılan doğal gaz piyasalarının zorlu koşullar karşısında dayanıklılığını kanıtladığı değerlendirmesi yer aldı.
TTF KÜRESEL KONUMUNU GÜÇLENDİRDİ
Hollanda merkezli TTF, Avrupa’nın açık ara en büyük doğal gaz ticaret merkezi olmayı sürdürdü. TTF’de işlem hacmi geçen yıl yüzde 14 artış gösterdi. Bu merkezdeki toplam işlem hacmi diğer sekiz büyük Avrupa gaz merkezinin toplamının 4,5 katına ulaştı. TTF ayrıca İngiltere’nin NBP merkezinin yaklaşık 9 katı, Almanya’nın THE merkezinin 20 katı ve İtalya’nın PSV merkezinin 52 katından fazla işlem hacmine sahip oldu. Avrupa’da yapılan tüm doğal gaz işlemlerinin yüzde 81’i TTF üzerinden gerçekleşti. LNG ticaretinin artmasıyla Kuzey Amerika ve Asya’dan daha fazla piyasa katılımcısı TTF’de işlem yapmaya başladı.
BELÇİKA ZTP MERKEZİ YÜKSELİŞE GEÇTİ
Raporda dikkati çeken bir diğer gelişme Belçika’nın ZTP ticaret merkezi oldu. ZTP’de işlem hacmi 2025’te yüzde 165’in üzerinde artış gösterdi. Bu yükseliş Belçika’nın LNG ithalatındaki artışla ilişkilendirildi. İngiltere ve Fransa’dan gelen gaz akışının doğuya yönelmesi de etkili oldu. Ülke Avrupa’nın önemli giriş noktalarından biri haline geldi. Buna karşılık Rus gazına bağımlı Orta Avrupa’daki bazı merkezlerde işlem hacimleri geriledi. Slovakya’daki SVOB merkezinde işlem hacmi yüzde 77 düştü. Çekya’daki VOB’da ise yaklaşık yüzde 18 gerileme yaşandı. Bu düşüşün temel nedeni Rus gazı akışının kesilmesi sonrası ticaret rotalarının değişmesi oldu.