Lübnan Sivil Havacılık Otoritesi (LCAA), savaş bölgelerine yakın uçuşlar ve güvenlik ihlali bildirimlerine yönelik cezai uygulamalar nedeniyle pilot örgütlerinin kaygılarını gidermek amacıyla Orta Doğu Havayolları’nda (MEA) kapsamlı bir güvenlik denetimi başlattı. Beyrut merkezli ulusal taşıyıcı MEA, ABD-İsrail ile İran arasında Şubat ayında başlayan savaşın ardından birçok yabancı havayolunun füze ve insansız hava aracı riskleri nedeniyle Orta Doğu hava sahasının büyük bölümünden kaçınmasına rağmen ülkeyi savaş ve ekonomik çöküş boyunca bağlı tuttu. Yaklaşık 20 uçaklık filosuyla Orta Doğu, Avrupa ve Batı Afrika’da faaliyet gösteren MEA, bölgesel çatışma sırasında uçuşlarına devam ederek turizm ve yurtdışındaki vatandaşların havalelerine giderek daha fazla bağımlı hale gelen zayıf ekonomiyi desteklediği için ülke içinde takdir topladı.
PİLOT ÖRGÜTLERİNDEN GÜVENLİK UYARISI
Havayolu şirketi, güçlü ve kanıtlanmış bir güvenlik siciline sahip olduğunu, askeri çatışmalar sırasındaki tüm uçuşların Lübnan hükümeti ve LCAA ile birlikte geliştirilen risk değerlendirmelerine dayanarak gerçekleştirildiğini belirtti. Ancak 2024’ten bu yana Lübnan’ın en büyük havalimanı yakınlarına düşen çok sayıda İsrail hava saldırısı, çatışma bölgelerinde veya yakınında sivil uçakların düşürülme geçmişi göz önüne alındığında, küresel pilot sendikaları federasyonu IFALPA’da endişelere yol açtı. İran destekli Hizbullah ile genişleyen çatışma sırasında İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının bu yıl yoğunlaşmasıyla havacılık kaygıları daha da arttı. IFALPA Başkanı Ron Hay, 12 Mayıs tarihli bir mektupta, savaş koşullarında yüksek riskli ve çatışma bölgelerinde sivil uçak ve yolcu taşımayı kahramanca bulanlar olabileceğini ancak bunun vicdana sığmayan bir risk olduğunu ifade etti. Merkez Bankası’na hitaben yazılan mektupta MEA’nın çoğunluk hissesine sahip olan kuruma çağrı yapılırken, banka konuyu MEA’ya yönlendirdi.
ABD VE AVRUPA’DAKİ ORTAKLARA BAŞVURU
Güvenlik endişeleri, pilot gruplarının MEA, Air France ve Delta Air Lines gibi taşıyıcıları içeren SkyTeam havayolu ittifakıyla temasa geçmesine neden oldu. SkyTeam Pilotlar Birliği Başkanı Dara van Langen, yolcuları bir ortak havayolunun uçağına bindirirken güvenlik seviyesinin istenilen düzeyde olduğundan emin olunması gerektiğini söyledi. ABD Federal Havacılık İdaresi ve Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansı, kendi yetki alanlarındaki havayollarının karşılaştırılabilir güvenliği sağlamak için yabancı kod paylaşımı ortaklarını denetlemesini zorunlu kılıyor. MEA ile kod paylaşımı anlaşması bulunan Air France, tüm kod paylaşımı ortaklarını düzenli olarak denetlediğini açıkladı. Daha az kapsamlı bir ortak hat anlaşmasına sahip olan SkyTeam ve Delta, pilotların endişelerinden haberdar olduklarını ve durumu izlediklerini belirterek güvenliğin öncelikli olduğunu vurguladı.
MEA’DAN DENETÇİ KURUMA MADDİ DESTEK
IFALPA ayrıca MEA’nın havacılık güvenliğini denetleyen LCAA çalışanlarına ödeme yapmasından da endişe duydu. Kasım ayına ait bir mali yardım belgesi, hava güvenliği çalışanları da dahil olmak üzere düzinelerce LCAA personelinin havayolundan ödeme aldığını gösterdi. IFALPA Başkanı Hay, havayolunun denetimini yapan kişilerin kısmen o havayolu tarafından ödenmesi durumunda seslerini yükseltmenin zorlaştığını ifade etti. MEA ise mali krizin para biriminin çöküşüne yol açmasının ardından ülkenin havacılık altyapısının işlevselliğini sağlamak için Lübnan hükümetiyle koordineli olarak mali destek sağladığını belirtti. Hava trafik kontrolörlerinin maaşlarının yüzde 90’dan fazla kesilerek ayda 100 doların altına düştüğünü kaydeden şirket, desteğinin LCAA’nın bağımsızlığını, yetkisini veya denetim sorumluluklarını etkilemediğini, denetçiler ve Aziz de dahil olmak üzere kurum liderlerinin herhangi bir ödeme almadığını vurguladı.