Deprem uzmanı Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, Marmara Denizi’nde beklenen büyük depremin yalnızca İstanbul’u değil, Marmara’ya kıyısı olan illeri de etkileyeceği konusunda uyardı. Eyidoğan, bu nedenle sürecin “İstanbul depremi” değil, “Marmara depremi” olarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Kamuoyunda sıkça kullanılan “İstanbul depremi” ifadesinin gerçeği tam anlamıyla yansıtmadığını belirten Eyidoğan, beklenen depremin İstanbul’un içinde değil, Marmara Denizi’nde gerçekleşeceğini vurguladı. Eyidoğan, “İstanbul depremi’ deniyor ya, deprem İstanbul’un içinde değil, Marmara Denizi’nin içinde olacak. 7 ve üzeri bir depremin Marmara Denizi’nde gerçekleşmesi halinde, İstanbul başta olmak üzere Marmara’ya kıyısı olan 7 ila 10 il etkilenecek. Bu nedenle bu deprem bir İstanbul depremi değil, Marmara depremidir” şeklinde konuştu.
BEKLENEN DEPREMİN ETKİLERİ
Eyidoğan, Marmara’da meydana gelecek 7 veya üzeri büyüklükte bir depremin yalnızca bölgeyi değil, Türkiye genelini sosyal ve ekonomik açıdan da olumsuz şekilde etkileyeceğine dikkat çekti. Depremin yıkıcı etkilerinin belirLENmesinde fay hattının değil, depremin büyüklüğünün daha belirleyici olduğunu ifade eden Eyidoğan, “İçinden fay geçen il var ama yıkılmıyor, faydan uzakta olup yıkılan il var. Kahramanmaraş merkezli depremlerde bunu açıkça gördük. Yani olayı yalnız faya bağlamak da gerekmiyor” dedi.
YAPILIŞTAKİ HATALAR VE RİSKLER
Eyidoğan, 17 Ağustos 1999 depreminde Gölcük merkezli depremin etkilerinin de bu gerçekliği ortaya koyduğunu ifade etti. “Dolayısıyla büyük depremler bölge depremleridir ve hata varsa yapılarda, zeminde veya binalarda onu bulur ve yıkar. Yani böyle bir gerçek var. Yıkım yalnızca fayla açıklanamaz. Yapıdaki ve zemindeki hata büyük depremlerde mutlaka ortaya çıkar” şeklinde uyarıda bulundu.
ÖNEMLİ TEDBİRLER
Zemin etüdü, doğru yer seçimi ve etkin denetimin hayati önem taşıdığına da değinen Eyidoğan, yanlış planlama, sıvılaşma ve heyelan alanlarına yerleşmenin büyük risk oluşturduğunu kaydetti. “Binalar için olumsuz yerlere yerleşmek birinci hata. İkinci hata böyle yerleri imara açmak. Dolayısıyla öyle yerlerin yapı yasaklı olması gerekiyor” ifadelerini kullandı. Eyidoğan, zemin sorunları olmasa bile inşaat sürecinde yapılan yanlışların da sorunun büyümesine katkı sunduğunu belirterek, “Yani depreme dayanıklı yapı üretim sürecinde de ciddi eksikliklerimiz var, o nedenle bunlar bir araya gelince depremden kurtuluş ümidi yok” dedi.