Washington DC’de geçen ay yaşanan bir kovalamacada ABD Park Polisi’nin takip ettiği bir Honda Accord, mopediyle seyreden Nolberto Meza’ya çarptı. Metropolitan Polis Departmanı’nın aktardığına göre, Venezuelalı ulusal anında hayatını kaybetti ve teslimat yaptığı yemekler sıcak asfalta saçıldı. Çalıntı olduğu belirtilen Honda, daha sonra içinde iki Çinli büyükelçilik yetkilisinin bulunduğu bir araca daha çarparak diplomatları yaraladı ve ancak öyle durabildi. Park Polisi, “doğrulanmış çalıntı aracın” trafik durdurması sırasında dur ihtarına uymadığını ve kovalamacanın bu nedenle başladığını belirtti. Kazanın ardından Honda’daki üç genç araçtan inip kaçmaya çalışsa da polis tarafından yakalanarak gözaltına alındı.
TRUMP DÖNEMİNDE KOVALAMACA POLİTİKASI DEĞİŞTİ
Başkan Donald Trump’ın geçen Ağustos ayında başkentte suç acil durumu ilan etmesinin ardından Park Polisi, yüksek hızlı kovalamacalara başlama eşiğini düşüren bir yönergeyi kabul etti. Bazı kolluk kuvvetleri uzmanları bu değişikliğin tehlikeli olduğu uyarısında bulunuyor. Trump’ın acil durum emri geçen yıl sona ermesine rağmen gevşetilmiş kovalamaca politikası hâlâ yürürlükte. Ülke genelindeki birçok polis departmanı, yüksek kaza ve ölüm oranları nedeniyle araçlı kovalamacalardan uzaklaşırken, bazı kolluk kuvvetleri savunucuları suçluları kovalamamanın yanlış mesaj vereceğini savunuyor. Trump da ABD Park Polisi ve Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Birimi gibi kurumları daha agresif polis taktikleri benimsemeye teşvik ediyor.
KOVALAMALARDAKİ ÇARPICI ARTIŞ
Park Polisi verilerine göre, politika değişikliğinden önceki yıl 49 olan kovalamaca sayısı, sadece son bir yılda 400’ün üzerine çıktı. Bu sekiz katlık artış, departmanın taktiklerini ne kadar genişlettiğini gözler önüne seriyor. Ocak ayından bu yana en az yedi kovalamaca kazayla sonuçlanırken, bunlardan ikisinde ölüm meydana geldi. Park Polisi sözcüsü, bireysel kovalamacalar hakkında yorum yapmayı reddetmekle birlikte, yeni politikanın 290 tutuklamaya yol açtığını ve iki olayın hayati tehlike yaratan yaralanma veya ölümle sonuçlandığını kabul etti. Sözcü, hayati tehlike yaratan yaralanma veya ölümle sonuçlanan kovalamacalar için “Bu sayının sıfır olmasını isteriz” ifadesini kullandı.
MEZA’NIN AİLESİ ADALET İSTİYOR
Meza’nın ailesi, onun bir polis kovalamacasında kaybedilen canlardan biri olmamasını çok istediklerini belirtti. Meza’nın yeğeni Verónica Sanabria, İspanyolca yaptığı bir röportajda, “Onun ülkesine sağ salim dönmesini istemiştik, bir tabutun içinde değil” dedi. “Hiçbir aile bizim yaşamak zorunda kaldığımız acıyı yaşamayı hak etmez.” Başkan George Washington tarafından kurulan ABD Park Polisi’nin yetki alanı federal parkları kapsıyor ve memurlar başkentin yanı sıra New York ve San Francisco’da da görev yapıyor. Trump’ın suç acil durumu emrinin ardından, DC’deki Park Polisi gücü geçen Ağustos ayından bu yana 300 yeni memurla iki katına çıktı.
ÖNCEKİ POLİTİKADAN SERT DEĞİŞİM
2017 yılında Virginia’da bir kovalamaca sonrası 25 yaşındaki silahsız sürücü Bijan Ghaisar’ın ölümcül şekilde vurulmasıyla ilgili iki memurun görevden alınmasının ardından Park Polisi, kovalamaca kurallarını sıkılaştırmıştı. Bu revize edilmiş politikaya göre departman, yalnızca bir şüphelinin şiddet içeren bir suç veya başka bir ağır suçtan aranması durumunda kovalamacaya izin veriyordu. Mevcut politika ise kovalama memuruna daha fazla yetki vererek, bir şüphelinin bir ağır suçtan aranması veya genel olarak kamuya yönelik bir tehdit algılaması durumunda kovalamaca başlatılmasına izin veriyor. Kolluk kuvvetleri uzmanları, memurların potansiyel riskleri hemen tutuklama faydasına karşı dengelemesi gerektiğini savunuyor.
UZMANLARDAN RİSK UYARISI
John Jay Ceza Adalet Koleji’nden Profesör Dennis Kenney, Meza’nın ölümüne yol açan olayın yoğun saatlerde ana bir arterde meydana geldiğine dikkat çekerek “Bana pervasızlık gibi görünüyor. Bu olayda tutuklama ihtiyacı düşük, risk seviyesi ise yüksekti, bu da kovalamacayı sınır dışı bırakmalıydı” dedi. Polis Yöneticisi Araştırma Forumu İcra Direktörü Chuck Wexler ise kovalamacaların yalnızca şiddet içeren bir suç işleyen ve kamuya yönelik yakın bir tehdit oluşturan şüpheliler için yapılması gerektiğini belirtti. Wexler’in grubunun araştırmasına göre, 2015’ten 2020’ye kadar araçlı kovalamacaların ortalama yüzde 30’unda kaza meydana gelirken, yüzde 17’sinde yaralanma veya ölüm gerçekleşti.
DAHA SERT POLİTİKAYI SAVUNANLAR DA VAR
Bazı kolluk kuvvetleri uzmanları ise memurlara daha fazla takdir yetkisi verilmesinden yana. San Francisco Polis Departmanı Devriye Bürosu eski müdür yardımcısı Jim Dudley, “Çok katı kovalamaca politikalarının olumsuz yanı, suçlulara tek yapmaları gerekenin tehlikeli hızlarda araç kullanmak olduğu ve polisin kovalamayı bırakacağı mesajını vermenizdir. Bence bu da ayrı bir tehlike oluşturuyor” şeklinde konuştu.
PARK POLİSİNDEN TEHDİT: SİZİ KOVALARIZ
Trump’ın Ağustos 2025’teki başkente yönelik kararnamesi, başkanın Washington’u kendi vizyonuna göre güvenli hale getirme çabalarının bir parçası. Park Polisi’ni denetleyen İçişleri Bakanı Doug Burgum, geçen Ağustos ayındaki bakanlar kurulu toplantısında politika değişikliğini överek memurların da bundan yana olduğunu söyledi. Park Polisi sendikası ise suçlulara yönelik bir tehdit savurarak “DC’de bir trafik durdurmasından kaçarsanız, sizi kovalarız ve yakalarız. Arkadaşlarınıza da söyleyin” ifadelerini kullandı.
KAZALAR VE ÖLÜMLER YAŞANDI
Mart ayında, çalıntı olduğu iddia edilen bir aracın sürücüsü, trafik durdurmasından kaçarken Park Polisi tarafından kovalanması sonucu bir ağaca çarparak hayatını kaybetti. Nisan ayında başka bir şüpheliyi kovalarken meydana gelen kazada bir Park Polisi memuru hastaneye kaldırıldı. Haziran ayında ise Park Polisi araçları, Kuzeybatı DC’de çalıntı bir aracı kovaladı ve dört gencin yakalanmasıyla sonuçlanan bir kaza meydana geldi.
MEZA’NIN AİLESİ HEM ŞÜPHELİLERİ HEM POLİSİ SUÇLUYOR
Metropolitan Polis Departmanı, Meza’nın ölümüyle sonuçlanan kazayla ilgili soruşturmada Park Polisi’ne yardımcı oldu ve başlangıçta çalıntı olduğu iddia edilen aracın sürücüsüne ikinci derece cinayet suçlaması yöneltti. DC başsavcılığı, “karar vermek için gerekli tüm bilgileri henüz almadığını” belirterek suçlamayı daha sonra düşürdü. Sürücü serbest bırakılırken, dava DC başsavcılığı tarafından soruşturulmaya devam ediyor. Meza’nın ailesi, kazada ölen yakınlarının ardından hem çalıntı aracın şüphelilerini hem de kovalamacayı yöneten memurları sorumlu tutuyor. Sanabria, “Suçu onaylamıyorum. Bir arabanın çalınması yanlış ama çalınan araç sigortalıydı. Amcamın hayatı sigortalı değildi. Onun hayatı elinden alındı. Yaşamayı hak ediyordu” dedi. Haziran ayında Venezuela’yı vuran yıkıcı depremlerin ardından Meza’nın ailesi, cesedini başkent Caracas’a götürebilmek için havalimanlarının yeniden açılmasını umut ediyor.