Erfan Soltani, İran’daki rejim karşıtı protestolar sırasında gözaltına alındıktan sonra kefaletle serbest bırakıldı. Yargı makamları, Soltani hakkında idam cezası bulunduğu iddialarını yalanlayarak, yalnızca güvenlikle ilgili suçlamalarla yargılandığını bildirdi. Ocak başında tutuklanması, idam tehdidi iddiaları nedeniyle hızla uluslararası kamuoyunun dikkati çekmiş, insan hakları savunucuları ve yabancı hükümetlerden sert tepkiler gelmişti.
İDAM TEHDİDİ DÜNYA GÜNDEMİNDE
Soltani, 8 Ocak’ta ülke genelinde meydana gelen protestolar sırasında gözaltına alınmıştı. Tutuklanmasının ardından ailesinin kendisine yönelik bir idam cezasının önümüzdeki günler içinde uygulanabileceği yönünde bilgi verildiği idda edildi ve bu açıklamalar Avrupa ile ABD basınında geniş yankı bulmuştu. Norveç merkezli insan hakları kuruluşları, Soltani’nin hızlı bir yargılama süreci ile idama mahkûm edildiğini öne sürerken, İran makamları bu açıklamaları “asılsız” olarak nitelendirdi. Tahran yönetimi, uluslararası medya organlarını “uydurucu” olmakla suçladı.
İRAN YARGISINDAN AÇIKLAMA
Soltani’nin serbest kalmasının ardından İran yargısı, idam cezası verildiği yönündeki haberleri bir kez daha yalanladı. Yetkililer, sadece güvenlikle ilgili suçlamalarla yargılanan Soltani’nin bu sebeplerle hapis cezası alabileceğini savundu. Soltani’nin avukatı Amir Mousakhani, müvekkilinin kefaletle tahliye edildiğini ve cep telefonuyla tüm kişisel eşyalarının kendisine iade edildiğini bildirdi. Kefalet bedelinin ise yaklaşık 12 bin 600 dolar olduğu açıklandı.
TRUMP’IN TEPKİLERİ VE DİPLOMATİK GERİLİM
Soltani’nin tutuklu bulunduğu dönemde Donald Trump, İran’da göstericilere idam cezası verilmesi halinde “sert karşılıklar” vereceklerini duyurmuştu. Trump, idamların gerçekleşmemesinin kendi müdahalesine bağlı olduğunu belirtmişti. İran’ın dini lideri Ali Hamaney, ABD’den gelebilecek herhangi bir saldırının bölgesel bir savaşa yol açabileceğini söyleyerek Washington’u uyarmış, Tahran yönetimi bu açıklamaları “tehdit” olarak değerlendirmişti.
PROTESTOLAR VE ÖLÜ SAYISI İLE İLGİLİ TARTIŞMALAR
Aralık ayı sonunda başlayan protestolar, güvenlik güçlerinin sert müdahalesiyle bastırılmıştı. ABD merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı, olaylar sırasında 6 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini öne sürerken, Norveç merkezli İran İnsan Hakları örgütü bu rakamın 25 bini aşabileceğini bildirmişti. İran yönetimi ise bu rakamları reddederek, güvenlik güçlerinin kamu düzenini sağlamak amacıyla bu müdahaleleri gerçekleştirdiğini ifade etti.
DİPLOMATİK TEMASLAR DEVAM EDİYOR
Tüm bu gelişmelerin ardından, İran ile ABD arasında dolaylı diplomatik temasların devam ettiği belirtiliyor. Bazı uluslararası medya kuruluşları ise Türkiye, Mısır ve Katar’ın arabuluculuğunda tarafların Ankara’da bir araya gelebileceği iddialarını gündeme getirdi. Bu iddialar daha sonra Beyaz Saray kaynaklarınca doğrulandı. Erfan Soltani’nin kefaletle serbest bırakılması, İran’daki protestolar ve idam tartışmaları çerçevesinde uluslararası baskının somut sonuçlarından biri olarak değerlendiriliyor.