Erfan Soltani, İran’daki rejim karşıtı gösteriler sırasında gözaltına alındıktan sonra idam cezasıyla karşı karşıya olduğu iddialarıyla gündeme gelmişti. Ancak, İran yargı mercileri bu haberleri yalanlayarak, onun yalnızca güvenlikle ilgili suçlamalarla yargılandığını ifade etti. Ocak ayı başında tutuklanan Soltani’nin durumu, idam iddiaları nedeniyle uluslararası kamuoyunda büyük bir yankı uyandırmış, insan hakları savunucuları ve yabancı devletlerden sert tepkiler gelmiştir.

İDAM İDDİALARI DÜNYA GÜNDEMİNDE

Soltani, 8 Ocak’ta ülke genelinde patlak veren protestolar sırasında gözaltına alınmıştı. Tutuklandıktan sonra ailesine, kendisinin idam cezasına çarptırılabileceği yönünde bilgi verildiği öne sürüldü, bu durum Avrupa ve ABD basınında geniş bir yankı bulmuştu. Norveç merkezli insan hakları örgütleri, Soltani’nin hızlı bir yargı süreciyle idama mahkûm edildiğini belirtirken, İran makamları bu iddiaları “asılsız” olarak nitelendirdi. Tahran yönetimi, yabancı medya kuruluşlarını “haber uydurmakla” suçladı.

İRAN YARGISI İDDİALARI REDDETTİ

Soltani’nin serbest bırakılmasının ardından, İran yargısı, idam cezasının söz konusu olduğuna dair haberlere tekrar yanıt verdi. Yetkililer, Soltani’nin yalnızca güvenlikle ilişkili suçlamalarla yargılandığını ve bu suçlamaların hapis cezasıyla sonuçlanabileceğini ileri sürdü. Soltani’nin avukatı Amir Mousakhani, yaptığı açıklamada müvekkilinin kefaletle serbest bırakıldığını ve tüm kişisel eşyalarını geri aldığını aktardı. Kefalet bedelinin yaklaşık 12 bin 600 dolar olduğu belirtildi.

TRUMP’IN TEHDİDİ VE DİPLOMATİK GERİLİM

Soltani’nin tutuklu bulunduğu dönemde, Donald Trump, İran’daki göstericilerin idam edilmesi halinde “sert adımlar” atacaklarını dile getirmişti. Daha sonra Trump, idamların gerçekleşmemesi durumunu kendi müdahalelerine bağladı. İran’ın dini lideri Ali Hamaney ise, ABD tarafından gelebilecek herhangi bir saldırının bölgesel savaş çıkarabileceği konusunda uyarılarda bulundu. Tahran yönetimi, Trump’ın açıklamalarını bir “tehdit” olarak değerlendirdi.

PROTESTOLAR VE ÖLÜ SAYISI TARTIŞMASI

İran’da Aralık ayı sonunda başlayan protestolar, güvenlik güçlerinin sert müdahalesiyle sonlandırıldı. ABD merkezli İnsan Hakları Aktivistleri, protestolar sürecinde 6 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini iddia ederken, Norveç merkezli İran İnsan Hakları örgütü ise nihai sayının 25 bini aşabileceği konusunda uyarıda bulundu. İran yönetimi ise bu rakamları reddederek, güvenlik güçlerinin kamu düzenini sağlamak üzere müdahalede bulunduğunu savundu. Protestoların bastırılması, İran ile ABD arasındaki diplomatik ve askeri gerilimde yeni bir artış yaşanmasına yol açtı.

DİPLOMATİK TEMASLAR SÜRÜYOR

Tüm bu gelişmelerin akabinde, İran ile ABD arasında dolaylı diplomatik temasların devam ettiği bildiriliyor. Bazı uluslararası medya kuruluşları, Türkiye, Mısır ve Katar’ın arabuluculuğunda tarafların Ankara’da bir araya gelebileceği yönünde iddialarda bulundu. Bu iddialar, daha sonra Beyaz Saray kaynakları tarafından doğrulandı. Soltani’nin kefaletle serbest bırakılması, İran’daki protestolar ve idam tartışmaları bağlamında uluslararası baskının somut bir sonucu olarak görülüyor.