GENEL KURULUN TEMASI VE AÇILIŞI
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu yarın başlıyor. Genel Kurul, 23-29 Eylül’de “Birlikte daha iyi: Barış, kalkınma ve insan hakları için 80 yıl ve daha fazlası” temasıyla gerçekleştirilecek. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, açılışını yapacağı 80. BM Genel Kurulu görüşmelerinin başkanlığını, kürsü tokmağını bu yıl eline alan eski Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock yürütecek. Genel Kurul’a 150 civarında devlet ve hükümet başkanının yanı sıra birçok başkan yardımcısı, bakan ve onlara eşlik edecek resmi yetkililerin katılımıyla binlerce diplomat, sivil toplum kuruluşu temsilcisi ve gazetecinin de yer alması bekleniyor.
CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN’IN HİTABI
Dün New York’a ulaşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, BM’deki ilk hitabını bugün Türkiye saatiyle 22.00-01.00 arasında Genel Kurulda “Filistin Meselesine Çözüm Bulunması ve İki Devletli Çözümün Hayata Geçirilmesi Konulu Yüksek Düzeyli Uluslararası Konferans”ta gerçekleştirecek. Erdoğan, BM Genel Kurul görüşmelerinin ilk gününde, Türkiye’yi temsilen Brezilya, ABD ve Endonezya’nın ardından 4. sırada, Türkiye saatiyle 18.00 civarında söz alacak. Genel Kurulda 1955’ten bu yana süregelen gelenek gereği başkanlardan sonraki ilk konuşmayı Brezilya yapıyor, ardından ev sahibi ABD söz alıyor. 15. kez BM Genel Kurulu’na hitap edecek olan Erdoğan’ın, özellikle İsrail’in Gazze’de işlediği soykırıma ve işgal altındaki Doğu Kudüs ve Batı Şeria’daki Filistinlilerin durumuna dikkat çekmesi bekleniyor. Aynı zamanda Erdoğan, 24 Eylül Çarşamba günü Türkiye saatiyle 21.00’de BM İklim Zirvesi’nde de bir konuşma yapacak.
Bu yıl liderler, kriz, ihtilaf ve savaşların artış gösterdiği bir ortamda bir araya geliyor. İsrail’in Gazze’deki saldırıları, çoğu çocuk ve kadın olmak üzere 65 binden fazla sivilin hayatını kaybetmesine yol açtı ve bu durumun BM toplantılarının ana gündem maddesi olacağı bekleniyor. Liderlerin, BM tarafından “dünyada cehennem” olarak tanımlanan Gazze’de ateşkes sağlanması gereği üzerinde durması ve üye ülkelerin, İsrail’in uluslararası hukuk ve BM kararlarını ihlal etmesini gündeme getirmesi öngörülüyor. Bugün gerçekleştirilecek Filistin Meselesine Çözüm Bulunması ve İki Devletli Çözümün Hayata Geçirilmesi Konulu Yüksek Düzeyli Uluslararası Konferansa, İsrail’in Filistin’deki işgali ve en son Katar’ın başkenti Doha’da ABD’nin ateşkes teklifi için toplanan Hamas müzakere heyetine yönelik saldırılar da tartışılacak.
YENİ İKİ DEVLETLİ ÇÖZÜM VE VİZE SORUNU
İki devletli çözüm konusunda İngiltere ve Kanada gibi Batılı ülkelerin Filistin devleti tanıma sayısının arttığı belirtiliyor. Ancak İsrail ile hareket eden ABD, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ve ekibinin BM Genel Kurul ziyareti için vize vermeyeceğini duyurdu, bu durumun Abbas’ın konuşmalarını video üzerinden yapmasına sebep olacağı düşünülüyor. Ayrıca, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun 26 Eylül Cuma sabahı Genel Kurul’a hitap etmesi bekleniyor. Bu yıl ilk kez BM Genel Kurulu toplantılarına katılacak olan Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara da 24 Eylül Çarşamba sabahı burada konuşacak.
GÜVENLİK ÖNLEMLERİ VE GEÇİŞ KONTROLÜ
New York, 80. Genel Kurul toplantıları için katılacak devlet ve hükümet başkanları ile yüzlerce bakan, diplomat, sivil toplum çalışanı ve gazeteciyi ağırlamaya hazırlanıyor. Bu kapsamda olağanüstü güvenlik önlemleri alınacağı açıklandı. New York Belediye Başkanı Eric Adams, şu ana kadar kayda değer bir tehdit olmadığını belirtse de “Küresel krizleri göz önüne alarak aşırı ihtiyatlı duruyoruz” dedi. Toplantılar boyunca binlerce polis ve K-9 köpekleri, BM civarı ve metro duraklarında görev alacak. Ayrıca, trafik engelleri ve güvenlik kontrolleri ile bölgelerde özel güvenlik önlemleri alınacağı belirtildi.
Bunun yanında, BM Genel Kurulu haftasında diplomasi trafiğinin yanı sıra, çeşitli grupların uluslararası alanda seslerini duyurmak amacıyla gösteriler düzenlemesi bekleniyor. Örneğin, İsrail’in Gazze’deki saldırılarına yönelik protestoların BM çevresinde ve New York’un farklı bölgelerinde gerçekleşmesi düşünülüyor.