FED FAİZ KARARI VE EKONOMİK VERİLER ÜZERİNDEKİ ETKİLER
Emtia piyasalarında yatırımcıların dikkatleri, gelecek hafta açıklanacak Fed faiz kararı ile Fed Başkanı Jerome Powell’ın yapacağı açıklamalara odaklandı. Yatırımcılar, ABD ve Çin kaynaklı makroekonomik verilerin etkisinde kalmaya devam etti. Geçen hafta ABD’de açıklanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), Ağustos’ta aylık yüzde 0,4 ile beklenenden fazla artış gösterirken, yıllık artış ise yüzde 2,9 ilk görünümlerle aynı seviyede kalmayı başardı. Böylece yıllık enflasyon, ocaktan bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Enerji ve gıda hariç çekirdek TÜFE ise Ağustos’ta, Temmuz ayındaki artış seviyelerini korumakla birlikte aylık yüzde 0,3 ve yıllık yüzde 3,1 oranında artış gösterdi. Ayrıca, haftalık işsizlik maaşı başvuruları 263 bine çıkarak Ekim 2021’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.
ANALİZCİLERİN GÖRÜŞLERİ
Analistler, zayıf istihdam ve görece güçlü enflasyon görünümünün yatırımcıları, Fed’in 17 Eylül’de faiz indirimine gitme olasılığına büyük ölçüde ikna ettiğini belirtiyor. Para piyasası fiyatlamalarında, gelecek haftaki toplantıda Fed’in politika faizinde 25 baz puan indirime kesin gözüyle bakılıyor ve yıl sonuna kadar toplam 3 indirim bekleniyor. Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump’ın Fed’e yönelik faiz indirimi baskılarını sürdürdüğü, IMF Sözcüsü Julie Kozack’ın da istihdama yönelik aşağı yönlü riskler değerlendirilerek Fed’in politika faizini indirmesi için bir alan olduğunu vurguladığı bildirildi.
ÇİN’İN İHRACAT GÖRÜNÜMÜ
Çin tarafında, Ağustos ayında ihracat artışı yüzde 4,4 ile son altı ayın en düşük seviyesine gerileyerek, ABD ile yapılan geçici tarife ateşkesinin etkisinin zayıfladığını gösterdi. Çin’in ABD’ye ihracatı yıllık yüzde 33 azalış gösterirken, Asya ve Latin Amerika pazarlarına artan satışların düşüşü kısmen telafi ettiği öne çıkıyor. Ayrıca, Almanya’nın Temmuz ayı ihracatı, ABD’nin uyguladığı yüzde 15’lik yeni tarifelerin etkisiyle beklenmedik bir şekilde yüzde 0,6 geriledi ve özellikle ABD’ye olan ihracat aylık yüzde 7,9 oranında düştü.
FİTCH’TEN KÜRESEL EKONOMİ RAPORU
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch’in eylül ayı Küresel Ekonomik Görünüm Raporu, “Küresel Büyüme Tahminleri Yukarı Yönlü Revize Edildi Ancak ABD Ekonomisi Yavaşlıyor” başlığıyla yayımlandı. Raporda, bu yıl için global ekonomik büyüme tahminlerinin, 2025’in ikinci çeyreğine ilişkin olumlu veriler ışığında yukarı yönlü revize edildiği ifade ediliyor. Ancak dünya ekonomisinde önemli bir yavaşlama bekleniyor ve geçen yıl yüzde 2,9 olan büyüme hızının bu yıl yüzde 2,4’e, gelecek yıl ise yüzde 2,3’e gerilemesi bekleniyor.
EMTİA PİYASALARINDA FİYAT DEĞİŞİMLERİ
Değerli metaller, ABD’de iş gücü piyasasının zayıfladığı ve enflasyonun yüksek seyrettiğine dair veriler doğrultusunda Fed’in faiz indirimlerine ilişkin beklentilerin artmasıyla değer kazandı. Altının ons fiyatı 3 bin 674,48 dolara çıkarak yeni zirve yaptı ve haftayı 3 bin 643 dolarda tamamladı. ANZ Group, yıl sonu altın fiyat tahminini ons başına 3 bin 800 dolara çıkarırken, külçe altına yönelik güçlü yatırım talebinin fiyatları gelecek yılın haziranına kadar 4 bin dolara ulaştıracağı öngörülüyor. Gümüş de benzer şekilde oldukça değer kazanarak, 42,3 doları test etti ve haftayı 42,18 dolardan kapattı.
PETROL FİYATLARINDA YÜKSELİŞ
Petrol fiyatları, OPEC+ grubunun sınırlı üretim artışı kararları ve jeopolitik riskler nedeniyle yükseliş göstererek geçen haftayı tamamladı. OPEC+, ekim ayından itibaren üretimi artırma planına işaret etti fakat açıklanan miktar piyasa beklentilerinin altında kaldı. Ayrıca, İsrail ordusunun Orta Doğu’daki askeri faaliyetlerini artırması ve Rus ham petrolü için ek yaptırım olasılığının gündeme gelmesi fiyatlardaki yükselişi destekledi. Brent petrol fiyatı yüzde 1,8 artarken, doğal gazın fiyatı da yüzde 3,5 değer kaybetti.
TARIM EMTİALARINDA KARMAŞIK SEYİR
Tarım emtia piyasalarında, arz ve talep sinyallerinin etkisiyle karmaşık bir seyir gözlemlendi. Yatırımcılar ABD Tarım Bakanlığı’nın (USDA) açıkladığı verilere odaklandı. Soya fasulyesi ve mısır fiyatları, Çin’in 12,28 milyon tonluk soya ithalatı ve ABD’deki erken don endişeleri ile tırmandı. Buğdayda ise Rusya’daki artan rekolte beklentileri ve AB’nin ihracat temposunun düşüşü fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu. USDA’nın Eylül 2025 tahıl raporuna göre buğday ve mısırda güçlü arz, pirinçte ise normalleşme ve yüksek üretim sonucunda küresel fiyatların baskı altında kalacağı ifade ediliyor.
İLERLEYEN FİYAT DEĞİŞİMLERİ
Chicago Ticaret Borsası’nda bu hafta pirinçte yüzde 3,3, soya fasulyesinde yüzde 1,8, buğdayda yüzde 1,5 ve mısırda yüzde 0,5 artış görüldü. ABD’deki Intercontinental Exchange’te libre bazında kahvede yüzde 6,3, pamukta yüzde 1,1 ve şekerde yüzde 3,1 artış yaşandı. Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yüzde 0,7 kayıpla tamamladı.