DÖVİZ KURLARINDA CİDDİ YÜKSELİŞ
İran’da ocak ayının başlarında 1 ABD doları yaklaşık olarak 70 bin tümen seviyelerinde işlem görüyordu. Ancak geçen yaklaşık bir aylık dönemde döviz ve altın kurlarında büyük bir artış yaşandı. Ağustos ayında doların kurları 93 bin tümen seviyelerine ulaştı. Bu verilere göre İran’ın yerel para birimi, sene başından bu yana dolar karşısında yüzde 44 oranında değer kaybetti.
REKOR DÜZEYDE DOLAR VE EURO
Birleşmiş Milletler (BM) yaptırımlarının yeniden uygulanmasına sayılı günler kalırken İran’da döviz kurları tarihinin en yüksek seviyesine çıkmış durumda. Serbest döviz piyasasını izleyen “pashizi.com” verilerine göre, serbest piyasada doların satış fiyatı 108 bin 500 tümen seviyesine ulaştı. Euro ise 127 bin 500 tümen ile yeni bir rekor kırdı.
Ayrıca altının gram fiyatı da ilk defa 10 milyon 14 bin tümen olarak işlem gördü, bu da yaklaşık 9 bin 900 liraya denk geliyor. Bu fiyatlar, İran’ın ekonomik durumunun ne denli kritik olduğunu gözler önüne seriyor.
BM YAPTIRIMLARININ YENİDEN DEVREYE GİRMESİ
İngiltere, Fransa ve Almanya, ABD’nin tek taraflı çekilmesinin ardından uygulamada olmayan 2015 tarihli nükleer anlaşmada yer alan ve “snapback” olarak adlandırılan mekanizmayı 28 Ağustos’ta işletmeye karar verdiler. Bu mekanizma, İran’a anlaşmayı ihlal ettiği gerekçesiyle BM yaptırımlarının yeniden getirilmesine olanak sağlıyor.
İRAN’DA BEKLEYİŞ
“Snapback” süreci, eğer yeni bir son dakika anlaşması yapılmaz ya da son tarih uzatılmazsa 28 Eylül gece yarısı sona erecek ve BM yaptırımları otomatik olarak İran üzerinde yeniden yürürlüğe girecek. İranlılar, bu tarihle birlikte ekonomik gelişmeleri merakla takip ediyor.