KKM HESAPLARINDAN ÇIKIŞ ANALİZİ
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) blog sayfasında “KKM Hesaplarından Çıkış” başlıklı bir analiz yayımlandı. Bu yazı, TCMB’de kıdemli uzman olarak görev yapan Didem Güneş, uzman yardımcıları Korhan Çalışkan, Oğuzhan Evli ve araştırmacı Muhammed Akif Dokumacı tarafından kaleme alındı. Merkez’in 2025 yılı Para Politikası Metni’nde Kur Korumalı Mevduat (KKM) uygulamasını yıl içerisinde sonlandırmayı hedeflediği belirtildi. Yazıda, “TCMB, KKM hesaplarından çıkışı Türk lirası (TL) payındaki artış ile birlikte kademeli olacak şekilde hedefledi” denildi. Bu kapsamda tüzel kişi KKM hesapları için yenileme ve açılış işlemleri şubat ayında sonlandırıldı. 23 Ağustos’ta yayımlanan karar ile gerçek kişiler için de KKM hesaplarının yenileme ve açılış işlemleri sonlandırılarak bu hedef tamamlandı.
KKM BAKİYESİ KADAMELİ OLARAK AZALDI
İki yıldır devam eden bu süreçte KKM bakiyesinin azaldığı vurgulandı. Analizde, “KKM’den çıkış sürecinde yenileme ve TL’ye geçiş hedefleri ile TL pay hedefleri, zorunlu karşılık (ZK) oranları, ZK hesaplarına ödenen faiz tutarı ve KKM hesapları için uygulanan asgari faiz oranları TCMB’nin makroihtiyati araç setini oluşturdu” ifadesine yer verildi. Yazıda, 2023 yılı ortasında 140 milyar doların üzerine çıkan KKM bakiyesinin atılan adımlarla 21 Ağustos 2025 tarihi itibarıyla 11 milyar dolara kadar gerilediği belirtildi.
KKM BAKİYESİNİN AZALMA NEDENLERİ
KKM bakiyesinin azalmasında etkili olan nedenler de analizde açıklandı. Yazıda, “Bu dönemde bankaların KKM yerine TL fonlamayı tercih etmeleri için göreli maliyet dinamikleri gözetilerek makroihtiyati düzenlemeler kalibre edildi” denildi. KKM ve TL mevduat için belirlenen ZK oranları arasındaki fark ve tesis edilen ZK’lar için ödenen faiz tutarlarının, bankaların fonlama stratejilerini etkileyen en temel iki araç olduğu vurgulandı. KKM hesaplarına uygulanabilen asgari faiz oranlarının aşağı yönlü revize edilmesi ve KKM hesaplarına uygulanan stopaj avantajının sonlandırılması sonucunda, TL mevduatın cazibesi korunarak KKM hesaplarından çıkışın hızlandığı belirtildi. Analizde ayrıca, 19 Ağustos 2025 itibarıyla KKM payının yüzde 1,8’e gerilediği, TL mevduat payının ise yüzde 60’ın üzerine çıktığı ifade edildi.
TÜM VADENİN SONU
Önümüzdeki dönemde vadesi gelecek KKM hesaplarının önceki dönem bakiye azalışlarına yakın olmasının ürünün sonlandırılması için uygun şartlar oluşturduğunun altı çizildi. Yazıda, enflasyon ana eğiliminde gerçekleşen gerileme ve TL mevduatın cazibesinin KKM’den çıkışı desteklediği kaydedildi. Analiz, “KKM’nin sonlandırılması ile sonuçlanan kademeli çıkış süreci ile birlikte para politikasının bankaların TL fonlama maliyetine aktarımı güçlendi ve merkez bankası bilançosundaki riskler azaldı” ifadeleriyle son buldu.