NASA önemli bir aşamayı geride bıraktı; ticari hava yolculuğuna damgasını vuracak sessiz süpersonik uçak projesinde Lockheed Martin ile iş birliği içinde geliştirdiği jet, bu hafta ilk deneme uçuşunu başarıyla tamamladı. Salı sabahı gün doğumunun hemen akabinde Kaliforniya çölü üzerinde süzülen uçak, ses hızına ulaşmaya yönelik ilk testini gerçekleştirdi. NASA, bu denemeyi “çok daha hızlı ama sessiz” ticari uçuşların önünü açabilecek tarihi bir gelişme olarak nitelendiriyor.
SES DUVARINI AŞMAK
Lockheed Martin’in “X-59” adını verdiği 30 metre boyundaki jet, ses hızını geçerken yalnızca “hafif bir tık” sesi çıkaracak şekilde tasarlanmış durumda. İlk testte uçak henüz ses hızına ulaşamadı; bu denemenin amacı ise gövdenin dayanıklılığını ve sistem kontrollerini sınamaktı. Uzmanlar, bu uçuşun sessiz süpersonik dönemin başlangıcı olarak tarihe geçeceğini belirtiyor.
YENİ DÖNEMİN EŞİĞİNDE
Süpersonik hızları aşan ilk uçak, 1947 yılında bin 235 km/s barajını kırmıştı. Ancak “sonik patlama” olarak bilinen gürültü, kamuoyunda büyük rahatsızlık yarattığı için bu hızda yeralan uçuşların ABD’de yasaklanması gündeme gelmişti. 1970’lerde British Airways ve Air France tarafından işletilen Concorde, Atlantik ötesi uçuşlarda ses hızını aşabilen tek yolcu uçağıydı; ancak 2000 yılındaki talihsiz kaza sonrasında talep düşüp, 2003’te operasyonlara son verildi.
NASA ve Lockheed Martin, yıllar süren çalışmaları sonucu bu gürültü sorununa çözüm bulmak ve yasal engelleri aşmak üzere adımlar atıyor. X-59’un hedefi, New York ile Los Angeles arasındaki uçuş süresini yarıya indirmek ve sessiz süpersonik seyahati yeniden mümkün hale getirmek. Deneme uçuşu ise Lockheed Martin’in Palmdale’deki Skunk Works tesisinden başlayarak, uçak 100 kilometre kuzeyde bulunan NASA Armstrong Uçuş Araştırma Merkezi’ne iniş gerçekleştirdi. Uzmanlara göre, X-59 programı başarılı olursa, süpersonik uçuşlar yeniden havalarda olacaktır.