BAŞKANLIK KARARNAMESİ VE KOMİSYONUN KURULMASI
ABD’nin Başkanı Donald Trump, 1 Mayıs 2025’te Beyaz Saray’da tarihi bir etkinlikle Dini Özgürlükler Komisyonu’nun kurulmasına yönelik başkanlık kararını imzaladı. Hristiyan, Yahudi ve Müslüman din adamlarının dua ettiği bu etkinlikte Trump, “Ülkemize dini geri getiriyoruz, bu önemli bir mesele!” diyerek kilise-devlet ayrılığı ilkesine karşı çıktı. Komisyonun, tüm dinlerin özgürce yaşamasını teşvik edeceği ve özellikle antisemitizmle mücadele edeceği ifade edildi. Komisyona Teksas Vali Yardımcısı Dan Patrick’in başkanlık edeceği, Trump’ın ikinci dönemine özel olarak dini değerleri ön plana çıkaran politikaların bir yansıması olduğu düşünülüyor.
TARİHİ TÖRENDE DİKKAT ÇEKEN AÇIKLAMALAR
Beyaz Saray bahçesindeki Ulusal Dua Günü etkinliğinde Hristiyan, Yahudi ve Müslüman din adamlarının yer aldığı tören sırasında Trump çarpıcı açıklamalar yaptı. “Beyaz Saray’da daha önce böyle bir şey yapılmadı. Başka hiçbir başkan buna izin vermedi.” ifadesiyle kilise ve devlet işlerinin ayrılması gerektiği görüşlerine karşı çıktı. “Ayrılık olsun ya da olmasın, siz şu anda Beyaz Saray’da olmanız gereken yerdesiniz. Biz ülkemize dini geri getiriyoruz!” dedi. Tören, Amerikalı Müslüman din adamı “İmam Habeş”in ulusal ve küresel barış için ettiği dualarla noktalandı.
Trump, oluşturulan komisyonun ABD’deki tüm inanç gruplarının özgürce pratik yapabilmesini sağlayacağını ve antisemitizmle baş etmekte önemli bir rol üstleneceğini belirtti. Şubat 2025’te komisyonun kurulacağını duyurmasının ardından, Temmuz 2024’teki suikast girişiminden kurtulmasını “Tanrının işi” olarak nitelendirmişti. Komisyonun, muhafazakâr Hristiyan değerlerini teşvik eden Project 2025’in bir parçası olabileceği tartışmaları yürütülse de, Trump bu bağlantıyı reddediyor.
TARTIŞMALAR VE ELEŞTİRLER
Trump’ın “kilise-devlet ayrılığını bir süreliğine unutalım” şeklindeki sözleri, ABD Anayasası’nda yer alan laiklik ilkesine karşı eleştirilere sebep oldu. Demokratlar, kurulan komisyonun muhafazakâr Hristiyan değerlerini dayatabileceğini ve diğer inanç gruplarını dışlayabileceğini savunuyor. Hukuk uzmanları ise Project 2025’in kilise-devlet ayrımını zayıflatma hedefi ile ilişkilendirebileceğini öne sürüyor. Buna karşın Cumhuriyetçiler, komisyonun dini özgürlükleri artıracaklarına ve antisemitizmle mücadelede etkili olacağına inanıyor.
KOMİSYONUN GELECEĞİ VE POLİTİKALARI
Komisyona Teksas Vali Yardımcısı Dan Patrick’in liderlik edeceği belirtiliyor. Bu komisyonun, dini özgürlüklerle alakalı politikaları belirlemesi ve Yahudi karşıtlığına karşı somut adımlar atması bekleniyor. Bununla beraber, Trump’ın geçmişte uyguladığı kürtaj karşıtı politikalar ve Müslümanlara yönelik vize kısıtlamaları, komisyonun kapsayıcılığı hakkında soru işaretleri oluşturuyor.