Türkiye Kupası, Trabzonspor ile Galatasaray arasında Gaziantep’te 14 Mayıs Çarşamba günü gerçekleşecek final maçıyla 63. kez sahibini bulacak. Bu organizasyonda daha önce yapılan finallerde 31’er kez çift ve tek maç formatı uygulanmıştı. Bu sezon Ziraat Bankası’nın sponsorluğunda düzenlenen Türkiye Kupası, bugüne dek 1965-1966, 1966-1967, 1983-1984, 1985-1986, 1989-1990, 1990-1991, 1999-2000, 2000-2001, 2001-2002, 2002-2003, 2003-2004, 2004-2005, 2005-2006, 2006-2007, 2007-2008, 2008-2009, 2009-2010, 2010-2011, 2011-2012, 2012-2013, 2013-2014, 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017, 2017-2018, 2018-2019, 2019-2020, 2020-2021, 2021-2022, 2022-2023 ve 2023-2024 sezonlarında tek, diğer sezonlarda ise çift maçlı finallere ev sahipliği yaptı.
HÜKMEN GALİBİYET VE KURAYLA GELEN KUPALAR
Türkiye Kupası’nın 62 yıllık tarihinde kupalar, birer kez hükmen galibiyet ve kura sonucu kazanıldı. 1963-1964 sezonunda Galatasaray ile Altay arasında oynanan ilk final maçı 0-0 sonuçlanmıştı. Rövanş maçında Altay’ın sahaya çıkmaması nedeniyle Türkiye Futbol Federasyonu, karşılaşmayı Galatasaray lehine 3-0 tescil etti. Bu durum, kupa finalleri tarihinde bir ilk olarak kaydedildi. Ayrıca, 1966-1967 sezonundaki Altay ile Göztepe finalinin sonucunda 2-2 beraberlikle sona ermesi üzerine, kupayı kura ile Altay kazandı ve bu da organizasyon tarihinde yeni bir ilke oldu.
UZATMALARDA KUPAYA UZANANLAR
Türkiye Kupası daha önce 8 kez uzatma dakikalarına giderek kazananını belirledi. Göztepe, 1968-1969 sezonundaki çift maçlı finalde Galatasaray’ı, rövanşta 1-1 eşitlik ile geçerek kupayı kazandı. Tek maçlı finallerde ise Trabzonspor, 1983-1984 sezonunda Beşiktaş’ı 2-0, Galatasaray 1990-1991’de MKE Ankaragücü’nü 3-1, 1999-2000’de Antalyaspor’u 5-3, 2005-2006’da Fenerbahçe’yi 3-2, 2006-2007’de Kayseri Erciyesspor’u 1-0 ve Sivasspor, 2021-2022’de Kayserispor’u 3-2 yenerek uzatmalarda kupa kazandı. 1995-1996 sezonunda ise Galatasaray, ilk maçta 1-0 yendiği Fenerbahçe ile rövanşı Kadıköy’de oynadı. Normal süresi 1-0 Fenerbahçe’nin lehine biten maçın uzatmalarında bir gol atan Galatasaray, kupa zaferini elde etti.
PENALTILARLA KAZANILAN KUPALAR
Türkiye Kupası’nda bugüne dek 5 takım, toplamda 6 kez kupayı penaltı atışları sonucunda kazandı. 1975-1976 sezonunda Galatasaray ile Trabzonspor’un finalinin her iki maçı da 1-0 sona erince penaltı atışlarına geçildi; Galatasaray, penaltılarda 5-4 üstünlük sağlayarak kupayı kazandı. 1997-1998 sezonunda Beşiktaş ile Galatasaray arasında oynanan final de 1-1 sona erdi ve Beşiktaş, penaltı atışlarında 5-3 galip gelerek kupa kazandı. 2000-2001 sezonunda, Gençlerbirliği de kupayı penaltı atışlarıyla kazandı. Kayserispor, 2007-2008 sezonunda finalde 0-0 biten maçta 11-10’luk penaltı atışlarıyla, 2010-2011 sezonunda Beşiktaş, 2-2 sona eren maçı penaltılarla kazanarak kupaya ulaştı. 2016-2017 sezonunda Atiker Konyaspor da penaltı atışları sonucunda kupayı müzesine götürdü.
EN İLGİNÇ FİNAL
Türkiye Kupası tarihindeki en ilginç final, 1991-1992 sezonunda Trabzonspor ile Bursaspor arasında yaşandı. Bursa’da yapılan ilk maçı 3-0 kazanan Bursaspor, rövanş için Trabzon’a gittiğinde büyük bir avantaja sahipti, ancak Trabzonspor 5-1’lik skorla kazanarak kupayı aldı.
EN FARKLI SKORLU FİNALLER
Kupadaki finallerde şimdiye kadar en farklı galibiyeti Gençlerbirliği elde etti. Bu takım, 1986-1987 sezonunda Eskişehirspor ile oynadığı maçta 5-0 galip gelerek en farklı skora ulaştı. 1991-1992 sezonunda Trabzonspor 5-1, 2004-2005 sezonunda Galatasaray ise Fenerbahçe’yi yine aynı skorla yenerek önemli galibiyetler elde etti.
DUBLE YAPANLAR
Türkiye Kupası’nın 62 yıllık tarihinde, 15 sezon boyunca kupayı müzesine götüren takımlar, aynı zamanda lig şampiyonluğuna da ulaştı. Bu sezon Süper Lig’de 8 puanlık avantajlı bir durumda olan Galatasaray, Türkiye Kupası’nda final oynayarak çifte kupa kazanma şansını sürdürüyor.
ÜST ÜSTE EN ÇOK ŞAMPİYONLUK GALATASARAY’IN
Türkiye Kupası tarihinde üst üste en fazla şampiyonluğu elde eden takım Galatasaray oldu. Sarı-kırmızılı ekip, 1963-1966 yıllarında art arda 4 kez kupayı kazandı. Aynı zamanda Galatasaray ve Trabzonspor, üst üste 4 kez final oynayarak bu konuda birer рекорda sahip.
TÜM MAÇLARINI KAZANARAK ŞAMPİYON OLANLAR
Türkiye Kupası tarihinde sadece 4 sezonda kupayı kaldıran takımlar, tüm maçlarını kazanarak bu başarıyı elde etti. 1985-1986 sezonunda Bursaspor, 1988-1989’da Beşiktaş, 1989-1990’da tekrar Beşiktaş ve 2002-2003’te Trabzonspor kupayı müzesine götürdü.
HEM FUTBOLCU HEM ANTRENÖR OLARAK KAZANANLAR
Türkiye Kupası tarihinde 12 isim, futbolculuk ve teknik adamlık kariyerlerinde kupayı kazandı. Bu isimler arasında Fatih Terim, Gheorghe Hagi, Mustafa Denizli, Şenol Güneş gibi Türk futboluna damga vurmuş isimler yer alıyor.
ÜÇ FARKLI TAKIMLA FİNAL OYNAYANLAR
Kupa geçmişinde bazı futbolcular, 3 ayrı takımın formasıyla finalde mücadele etti. Bu futbolcular arasında Halil İbrahim Eren, Hasan Vezir, Rade Zalad ve Burak Yılmaz gibi isimler vardır.
EN ÇOK KUPA KAZANAN TEKNİK ADAMLAR
Teknik direktör olarak en fazla Türkiye Kupası şampiyonluğu yaşayan isimler arasında Ahmet Suat Özyazıcı, Gündüz Kılıç, Fatih Terim ve Aykut Kocaman bulunuyor.