GÖRÜŞME HENÜZ BAŞLADI
Cumhurbaşkanı Erdoğan ve ABD Başkanı Trump, 6 yıl aradan sonra Beyaz Saray’da buluştu. Saat 18.31’de Trump’ın kapıya çıkarak Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı beklemeye başladığı gözlendi. Birkaç dakika sonra Erdoğan’ın aracı Beyaz Saray kompleksine giriş yaptı ve Trump, Erdoğan’ı kapıda karşıladı. İki lider, basın mensuplarına poz verdikten sonra içeri geçti. Görüşme öncesinde iki lider, basına bazı açıklamalarda bulundu. Trump, Erdoğan’ın “ülkesinde ve dünyada saygı duyulan bir insan” olduğunu belirterek, “Kendisine büyük saygın var. Çok iyi bir ilişkimiz var. Türkiye ile ticareti artıracağız. Görüşmede F-16 ve F-35 konularını konuşacağız. Kendisini burada etmek büyük bir şeref. Net fikirleri olan bir insan ve harika işler yapıyor” dedi. Erdoğan ise, “İkili ilişkilerde farklı bir süreci yaşıyoruz. F-16 ve F-35 konusunu etraflıca görüşeceğiz” şeklinde konuştu. Trump, CAATSA yaptırımlarının kaldırılabileceğini ifade ederek, “Gümrük vergileri konusunda da görüşeceğiz” dedi. Ayrıca, “Gazze konusunda bir anlaşma olacak. Bölge liderleriyle bir toplantı yaptık. Çözebileceğini düşünüyorum ama rehineleri istiyoruz. Herkes bu savaşın bitmesini istiyor. Gazze için adım atılabilir” ifadesinde bulundu.
KAVRAMLAR ÜZERİNDE DURULDU
Trump, “F-35 satımı yapılacak mı?” sorusuna “Evet bu konuda görüşüyoruz” şeklinde yanıt verdi. Rusya-Ukrayna savaşı hakkında da Trump, “Ruslar toprak kazanamıyor. ‘Artık durmalarının zamanı geldi’ diye düşünüyorum. 7 savaş bitirdim, bu da bitmesi gereken savaşlardan” ifade etti. Suriye’deki durumu ise “Bu Türkiye için büyük bir zafer. Suriye’ye bir fırsat vermeliyiz. Yaptırım kaldırılmasını Erdoğan benden istedi” sözleriyle değerlendirdi.
GÖRÜŞME ÖNCESİ AÇIKLAMALAR
ABD Başkanı Donald Trump, 3 gün önce sosyal medya üzerinden Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı 25 Eylül’de Beyaz Saray’da ağırlayacağını duyurdu. Trump, “Erdoğan ile her zaman çok iyi bir ilişkimiz oldu, 25’inde onu görmeyi sabırsızlıkla bekliyorum,” dedi. Trump, Erdoğan ile birçok ticari ve askeri anlaşma üzerinde çalıştıklarını belirtti. Erdoğan da, görüşmede ABD ile ticaret, yatırım ve savunma sanayisi gibi çeşitli konuların ele alınacağını ifade etti. “Başkan Trump ile yapacağımız görüşmenin, ortak küresel barış vizyonumuz çerçevesinde bölgemizdeki savaş ve çatışmaların durmasına katkı sunacağına, ülkelerimiz arasındaki iş birliğini daha da güçlendireceğine inanıyorum,” dedi. daha önce Trump ile yüz yüze görüşme gerçekleştiren iki lider son olarak, haziran ayında Hollanda’nın Lahey kentindeki NATO Liderler Zirvesi’nde bir araya geldi.
HAKLI SEBEPLERİN GÜNDEMİ
Görüşmenin ana gündem maddesi Gazze olacak. Türkiye, İsrail’in Filistin’e yönelik askeri operasyonları ve işgal planlarını sürekli olarak gündeme getiriyor. Türkiye ayrıca, bölge ülkeleri ve Avrupa’da bu konuda aktif bir politika izlemekte. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’ndaki konuşmasında da Gazze’deki insanlık dramına dikkat çekti.
UÇAK ALIMLARI GÜNDEME GELEBİLİR
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Trump ile yapacağı görüşmede, Türk Hava Yolları’nın (THY) ihtiyaçları doğrultusunda Boeing alımının da gündeme gelmesi olası. THY Genel Müdürü Bilal Ekşi, Boeing’den 300 uçak alımı için şartlar ve teslimat takvimi üzerine görüşmelerin sürdüğünü açıklamıştı. THY Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Bolat, siparişin gerçekleşmesi için Boeing’in fiyat, teslimat ve motor bakım maliyetleri konularında iyileştirmeler yapmasını beklediklerini söyledi. Türkiye’nin Boeing’den uçak alım süreci yaklaşık 2 yıldır devam ediyor. THY, 2030 yılına kadar filosuna 600 yeni uçak almayı hedefliyor.
SAVAŞ UÇAKLARI MASADA OLACAK
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Trump ile görüşmesinde, Lockheed Martin üretimi F-16 uçakları önemli bir konu başlığı olacak. 2024 yılı kasım ayında Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, “F-16 Block 70 alımı için 1 milyar 400 milyon dolarlık bir ön ödeme yapıldı. 40 F-16 Block 70 satın alıyoruz ve 79 adet modernizasyon kiti almayı planlamıştık ancak vazgeçtik,” demişti. Türkiye, Hava Kuvvetleri Komutanlığı’nın yeni nesil savaş uçağı ihtiyacını karşılaması adına 1999 yılında Müşterek Taarruz Uçağı Projesi’ne (JSF) ortak ülke olarak katıldı. Ancak Türkiye, bu süreç boyunca farklı gerekçelerle F-35 savaş uçaklarını da ABD’den alamadı. Türkiye’nin JSF programına katılımı 1999 yılında başladı ve 2002 ile 2007 yıllarında önemli aşamalar kaydedildi. Bakan Güler, yeni savaş uçağı talebinin maliyetinin yaklaşık 7 milyar dolara ulaşacağını açıklamıştı. Şu an Türk Hava Kuvvetleri’nin 40 adet F-35’e ihtiyaç duyduğu değerlendiriliyor. Ayrıca Ankara, Eurofighter Typhoon alımını da değerlendirdi. Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. İsmail Demir, Türkiye’nin F-35 programına yaptığı yatırımın 1 milyar 400 milyon dolar olduğunu açıkladı.