Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, 3 Mayıs 2025’te Kiev’de düzenlediği basın toplantısında, ABD Başkanı Donald Trump ile 26 Nisan 2025’te Vatikan’da gerçekleşen görüşmeyi değerlendirdi. Zelenski, bu buluşmanın iki lider arasında en iyi ve anlamlı olanı olduğunu vurgulayarak, “Belki en kısa olanıydı, ama en anlamlıydı. Vatikan’daki görüşmeden sonra Trump’ın her şeye biraz daha farklı bakmaya başladığından eminim” ifadelerini kullandı. Bu görüşme sayesinde ABD-Ukrayna ilişkilerinde yeni bir sayfa açılırken, 30 Nisan’da imzalanan Ekonomik Ortaklık Anlaşması’nın da temeli atıldı.
vatikan görüşmesi ve trump’ın bakış açısı
Zelenski, Vatikan’daki görüşmede Trump ile Rusya’ya yönelik yaptırımların artırılması konusunu görüştüğünü ve Trump’ın verdiği yanıtların “çok etkili” olduğunu belirtti. Detay paylaşmaktan çekinen Zelenski, bu görüşmenin Trump’ın Ukrayna-Rusya Savaşı’na yaklaşımını değiştirdiğini ima etti. X platformunda paylaşılan yorumlarda, Zelenski’nin “Trump ile şimdiye kadarki en iyi görüşmeyi yaptık” ifadesi geniş yankı buldu. Bir X kullanıcısı, bu görüşmenin “Trump’ın Rusya’ya karşı daha sert bir tavır almasını sağladığını” öne sürdü.
abd-ukrayna ekonomik ortaklık anlaşması
Zelenski, 30 Nisan 2025’te Washington’da imzalanan Ekonomik Ortaklık Anlaşması’nın hem Ukrayna hem de ABD için tarihi bir adım olduğunu açıkladı. Anlaşma, Ukrayna’nın nadir toprak elementleri ve diğer doğal kaynaklarının geliştirilmesini kapsıyor. Beyaz Saray’a göre, anlaşma kapsamında doğal kaynak projelerinden elde edilen gelirlerin %50’si, ABD-Ukrayna Yeniden Yapılandırma Yatırım Fonu’na aktarılacak. Bu fon, 3 Ukraynalı ve 3 Amerikalı üyeden oluşan bir yönetim kurulu tarafından eşit şekilde yönetilecek. Zelenski, anlaşmanın Ukrayna’nın güvenliği için kritik olduğunu, çünkü nadir toprak elementlerinin bir kısmının çatışmaların sürdüğü Donetsk bölgesindeki Pokrovsk’ta bulunduğunu belirtti. Anlaşma, Ukrayna Parlamentosu’na onay için sunuldu ve Zelenski, milletvekillerinden destek beklediğini ifade etti. Ayrıca, bu anlaşmanın sayesinde ABD’nin 2025 ve 2026 için onayladığı 15’er milyar dolarlık yardımların tamamının bu yıl alınabileceğini söyledi.
rusya’nın ateşkes ilanı ve zelenski’nin tepkisi
Zelenski, Rusya’nın 8-11 Mayıs 2025’te 2. Dünya Savaşı Zaferi’nin 80. yıl dönümü için geçici ateşkes ilanına değindi. Moskova’nın bu adımını, 9 Mayıs’taki geçit töreninin güvenliği için “tiyatro sahnesi” olarak nitelendirirken, Rusya’nın törene katılacak yabancı temsilciler için güvenlik garantisi verdiğini ancak Ukrayna’nın buna karşılık hiçbir garanti sunmayacağını ifade etti. Zelenski, “Rusya’nın bu tarihlerde ne yapacağını bilmiyoruz. Onların topraklarında olanlardan sorumlu olamayız” dedi.
güvenlik garantileri ve güçlü ordu vurgusu
Zelenski, Ukrayna’nın güvenliği için en önemli unsurun güçlü bir ordu olduğunu belirtti: “Güçlü ordu, kendini savunabilen ordudur. Bu, güvenlik garantileri açısından bir numaradır.” Ayrıca, müttefik ülkelerle yabancı askerlerin Ukrayna’ya konuşlandırılması için görüşmeler yaptıklarını ve Kiev’de bir güvenlik danışmanları toplantısı düzenlemeyi planladıklarını söyledi. Zelenski, ABD’nin anlaşma kapsamında güvenlik garantisi sunmadığını, ancak ekonomik ortaklığın dolaylı olarak güvenliğe katkı sağlayacağını ifade etti.
trump-zelenski gerginliğinden uzlaşmaya
Vatikan görüşmesi, Trump ve Zelenski arasında 28 Şubat 2025’te Beyaz Saray’da yaşanan gergin tartışmanın ardından gerçekleşti. Oval Ofis’te canlı yayında yapılan tartışmada Trump, Zelenski’yi “saygısızlıkla” ve “III. Dünya Savaşı’nı riske atmakla” suçlamış, mineral anlaşması iptal edilmişti. Zelenski, tartışmadan üzüntü duyduğunu belirtmiş ve 4 Mart’ta Trump’a bir mektup göndererek barış müzakerelerine hazır olduğunu bildirmişti. Vatikan’daki görüşme, bu gerginliği yavaşlatarak anlaşmanın imzalanmasına zemin hazırladı. Trump, anlaşmanın Rusya’yı “engelleyebileceğini” ve Ukrayna için bir “güvenlik garantisi” olabileceğini ifade etti.