ABD’NİN ORTADOĞU’DAKİ ASKERİ HAREKETLİLİĞİ
ABD’nin Ortadoğu’da gerçekleştirdiği askeri yığınak, eski Pentagon yetkilileri ve güvenlik uzmanları tarafından “olağanüstü hızlı ve son derece önemli” olarak tanımlanıyor. Askeri strateji uzmanı Becca Wasser, bu yığının, özellikle hava gücü açısından 2003 Irak Savaşı öncesindeki durumu andırdığını belirtti.
SON DERECE CİDDİ BİR SÜREÇ
Eski Savunma Bakan Yardımcısı Dana Stroul, özellikle Karayipler’deki ABD yığınağının “kesinlikle daha büyük” olduğunu ifade ederek, Trump yönetiminin mevcut krizde “somut bir sonuç” elde etmek istediğini vurguladı. Trump, olası bir askeri müdahalenin “travmatik” olacağını ve Haziran ayında İran’a düzenlenen saldırılardan daha ağır sonuçlar doğurabileceğini belirtti. “Ya bir anlaşma olacak ya da onlar için talihsiz olacak” dedi.
SALDIRILARIN SONUÇLARI VE RİSKLER
Bir Amerikan saldırısının ilk aşamasında askeri ve hükümet yapılarının hedef alınacağı, ancak Tahran yönetiminin askeri misilleme seçeneği taşımaması durumunda daha yıkıcı saldırıların düzenlenebileceği ifade ediliyor. Üst düzey Amerikalı yetkililer, İran’a yönelik bir saldırının müzakere sürecini olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu. İran’ın olası bir misillemesinin bölgedeki aktörleri geniş çaplı bir savaşa sürükleyebileceği yönünde endişeler var.
ASKERİ YARDIM VE HAZIRLIKLAR
Son günlerde bölgeye onlarla yakıt ikmal ve nakliye uçağının konuşlandırıldığı bildiriliyor. Flightradar24 verilerine göre, son üç gün içinde 39 tanker ve 29 ağır nakliye uçağı Avrupa’ya yönlendirildi. Uzmanlar, erken uyarı ve kontrol uçaklarının yanı sıra “kilit destek unsurlarının” bölgeye yerleştirilmesinin “ciddi bir askeri hazırlık” olduğunu belirtiyor.
DENİZ GÜCÜNDE ARTIRMA
ABD Donanması, bölgede bir uçak gemisi ile sekiz destroyer dahil, toplamda ondan fazla savaş gemisinin bulunduğunu açıkladı. ABD’nin en yeni ve büyük uçak gemisi USS Gerald R Ford ile üç destroyerin Ortadoğu’ya doğru yol aldığı belirtiliyor. Ayrıca, Financial Times’ın analizine göre USS Abraham Lincoln, Umman açıklarında tespit edildi. Her iki uçak gemisinde de binlerce asker ve birçok savaş uçağı mevcut. Trump, gerekirse ABD-İngiltere ortak üssü Diego Garcia’yı da kullanabileceklerini kaydetti, ancak Londra’nın bu konuya mesafeli olduğu ifade ediliyor.
ASKERİ YIĞINAK SÜRESİ
Uzmanlar, bu boyutta bir askeri yığının sürdürülmesinin mümkün olmayacağına dikkat çekiyor. Wasser, Karayiplerdeki yığınakta ABD’ye yaklaşık 3 milyar dolara mal olduğunu aktardı. Eski Pentagon yetkilisi Mark Cancian, olası bir operasyonun geri sayımının, Gerald R Ford’un operasyon pozisyonuna geçmesiyle başlayabileceğini ifade etti. Ancak geminin yedi aydır görevde olması ve Pasifik’teki durum Washington üzerinde baskı oluşturuyor.
DİPLOMASİYİ TIRMALAYAN GERİLİM
Askeri hazırlıklar sürerken, ABD ve İranlı yetkililer Cenevre’de dolaylı müzakerelerde bulunuyor. Taraflar “ilerleme” sağlandığını belirtse de, temel konularda ciddi ayrılıklar olduğu da kaydediliyor. Bu ay, ABD güçleri, Abraham Lincoln’e yaklaşan bir insansız hava aracını düşürdü. Aynı gün İran Devrim Muhafızları’nın ABD bayrağı taşıyan bir tankere müdahale tehdidi yaptığı ve bir ABD destroyerinin karşılık verdiği bildirildi.
İRAN’NIN STRATEJİSİ
İran’da, daha kapsamlı bir saldırı ihtimaline dair tartışmalar artıyor. 2024’te İsrail saldırısına uğrayan Parchin askeri kompleksinde uydu görüntüleri, çatılar ve beton güçlendirme çalışmalarına işaret ediyor. Ayrıca, ABD’nin geçtiğimiz yıl bombaladığı Natanz ve Isfahan nükleer tesislerinde yeniden inşa faaliyetlerinin devam ettiği tespit edildi. İran dini lideri Ali Hamaney, “Bir uçak gemisinden daha tehlikeli olan, onu denizin dibine gönderebilecek silahtır” diyerek uyarıda bulundu. İran Devrim Muhafızları bu hafta Hürmüz Boğazı’nda tatbikat düzenledi ve İran ile Rusya ortak deniz tatbikatları gerçekleştirdi. İran’daki muhafazakar medya, tatbikatların “düşmanın psikolojik savaşını boşa çıkaracağını” belirtti.