Çin Bilimler Akademisi’ne bağlı bir araştırma grubu, “Yapay Güneş” adı verilen deneysel nükleer reaktörde, daha önce imkansız olarak değerlendirilen plazma yoğunluğuna ulaşıldığını duyurdu. Nükleer füzyon, tehlikeli atık üretmeden neredeyse sınırsız enerji sağlama potansiyeli nedeniyle uzun zamandır “temiz enerjinin kutsal kasesi” olarak adlandırılıyor. Bu süreç, Güneş’in çekirdeğinde meydana gelen doğal tepkimeleri taklit ediyor; ancak bunu dünya çapında büyük ölçekli ve sürekli bir şekilde gerçekleştirmek son derece zorlu bir görev. Bu sebeple, şimdiye kadar etkin bir füzyon teknolojisi geliştirilemedi. Araştırmalar hala deneysel düzeyde devam ediyor.

GREENWALD SINIRI İLK DEFA AŞILDI

Ancak, son yıllarda bu alanda kayda değer ilerlemeler sağlandı. Bu gelişmeler arasında, Çin Bilimler Akademisi’nin Deneysel Gelişmiş Süperiletken Tokamak (EAST) reaktörünün elde ettiği rekorlar da bulunuyor. Geçtiğimiz yıl EAST, bin saniyeden fazla süre boyunca kesintisiz çalışarak önemli bir eşik aştı; bu rekor daha sonra Fransa’da bulunan WEST reaktörü tarafından geride bırakıldı. Ancak her iki deney, plazmanın belirli bir yoğunluğa ulaştığında kararsız hale gelmesine neden olan ve Greenwald Limiti olarak adlandırılan teorik bir sınırla karşı karşıya kalmıştı. Sonunda, Çin araştırma grubu, “plazma-duvar öz örgütlenmesi” ismi verilen yenilikçi bir yöntemle bu sınırı aşmayı başardı. Bu yeni teknik, plazmanın çok daha yüksek yoğunluklarda bile kararlılığını korumasına olanak sağlıyor.

UYGULANABİLİR BİR YOL SUNULDU

Araştırmacılara göre, bu buluş, tokamaklarda ve yeni nesil yanıcı plazma füzyon cihazlarında yoğunluk sınırlarını genişletmek adına uygulanabilir bir yöntem sunmakta. Ekip, şimdi bu yeni yöntemi EAST reaktöründe yüksek performanslı plazma koşulları altında tekrar ederek elde edilen sonuçları doğrulamayı hedefliyor. Sonuçlar, akademik dergi Science Advances’ta yayımlandı.