Hindistan-Pakistan İlişkilerinde Gerilim Artıyor
HINIDSTAN’IN SALDIRISI VE PAKİSTAN’DAN TEKİP
Hindistan ile Pakistan arasındaki gerilim yeniden tırmanıyor. Hindistan, füzelerle Pakistan’ın 9 bölgesini hedef aldığını duyurdu. Hindistan’dan yapılan açıklamada, “Sindoor Operasyonu başlattık, 9 bölgeyi hedef aldık” denildi. Bu saldırı sonrası Pakistan, “karşılık verilecek” yanıtını vererek, iki ülke arasında yeni bir savaş ihtimalini gündeme getirdi. Bölge giderek ateş çemberine dönüşürken, savaşın arka planı merak konusu oldu.
KEŞMİR SORUNUNUN TARİHİ
Hindistan ile Pakistan’ın arasındaki gerginlik, 78 yıldır çözülemeyen ‘Keşmir Sorunu’ndan kaynaklanıyor. Afganistan, Tacikistan, Pakistan, Hindistan ve Çin ile komşu olan Keşmir bölgesi, stratejik olarak önemli bir konumdadır. İki ülke arasındaki sorunlar, 1947’ye dayanmaktadır. Hindistan ve Pakistan, İngiliz sömürgesinden kurtulduklarında, 1947’de bağımsızlıklarını ilan etti. Müslüman nüfusun yoğun yaşadığı bölgeler Pakistan’a, Hindistan’da yaşayan Hinduların yoğun bulunduğu yerler ise Hindistan’a bırakıldı. Ancak Keşmir’de, nüfusunun yüzde 90’ı Müslüman olan halk, dönemin prensi Maharaja Hari Singh’in Hindistan ile birleşme kararına karşı çıktı.
İLK SAVAŞ VE BM MÜDAHALESİ
Maharaja’nın Hindistan’dan yardım talebi üzerine Yeni Delhi yönetimi, 1947’de Keşmir’i işgal etmeye başladı. Böylelikle iki ülke arasındaki ilk savaş, 22 Ekim 1947’de Keşmir yüzünden patlak verdi. Savaş, Birleşmiş Milletler’in (BM) arabuluculuğunda 1 Ocak 1949’da imzalanan ateşkes anlaşmasıyla sona erdi. BM, bölgedeki halkın hangi ülkeye katılmak istediğini belirlemek için bir plebisit yapılmasını önerdi. Ancak Hindistan, askeri varlığını sürdürerek bölgeyi “Cammu Keşmir” adıyla kendine bağladı.
GERGİNLİKLERİN YENİDEN TIRMANIŞI
Hindistan ile Pakistan, 1965, 1971 ve 1999 yıllarında da Keşmir nedeniyle çatışmalara girdi. 1971’de Pakistan’da Bengal nüfus sorunları baş göstermiş, Hindistan’ın bağımsızlık hareketlerine destek vermesi sonucunda üçüncü savaş patlak vermiştir. 1972’de imzalanan Şimla Anlaşması ile Keşmir’de “Sınır Kontrol Hattı” oluşturulmuş ve bölge iki ülke arasında ayrılmıştır. 1980’lerin sonlarında, Hindistan’da Cammu Keşmir’de kitlesel halk ayaklanmaları başlamış ve şiddet olayları artmış, taraflar arasında yeni çatışmalara zemin hazırlamıştır.
SON GELİŞMELER
14 Şubat 2019’da Hindistan-Cammu Keşmir’de gerçekleştiren bombalı saldırıda 44 kişi hayatını kaybetti. Hindistan, saldırıyı organize etmekle Pakistan’ı suçladı, Pakistan ise bu suçlamayı reddetti. İlerleyen günlerde Hindistan, Pakistan kontrolündeki terör hedeflerine yönelik hava saldırısı gerçekleştirdi. Bunun üzerine Pakistan, Hindistan’a ait savaş uçaklarını düşürdü. 5 Ağustos 2019 tarihinde Hindistan, Cammu Keşmir’e verdiği ayrıcalık statüsünü kaldırarak bölgeyi ikiye böldü. Ek olarak, bölgedeki yeni yönetim, özel statüsünün geri getirilmesi adına çabalarını sürdürüyor. Ancak Hindistan yönetimi, özel statüyü geri vermeyeceğini belirtiyor.
PAKİSTAN’IN KEŞMİR GÜNÜ KUTLAMASI
Pakistan, 1989 yılında 5 Şubat’ı “Keşmir Dayanışma Günü” olarak ilan etti. Bu gün, dünyanın dikkatini 75 yıldır çözülemeyen Keşmir sorununa çekmek amacıyla önemli bir anlam taşıyor. Bu özel gün ile Cammu Keşmir’deki halkın hak mücadelesi ve çatışmalarda hayatını kaybeden sivillerin anılması hedefleniyor. Keşmir’deki çatışmalar sonucunda on binlerce sivil ve güvenlik görevlisi hayatını kaybetti.