Koronavirüs pandemisi sürecinde dışarıdan yapılan alışveriş ve yemek siparişlerinde yaşanan artış, kurye sayısında büyük bir yükselişe sebep olmuştu. Ancak kurye sayısının çoğalmasıyla birlikte kazançların düşmeye başlaması, sektörde doyuma ulaşılmasıyla sonuçlandı. Kuryelik potansiyelini duyan birçok kişi, motosiklet ehliyeti alarak gerekli belgelerini tamamlayıp, motor kiralayarak ya da satın alarak bu alanda çalışmaya başlamıştı.
YENİ YILDA ZAM TALEPLERİ İLE MÜCADELE
Yeni yılın gelmesiyle birlikte kuryelerin, paket başına, kilometre başına ve haftalık bonus gibi ücretlerine zam yapıldı. Ancak, kuryeler, gelen zammın gerçeklerle örtüşmediğini öne sürerek kontak kapama eylemi yapacaklarını açıkladı.
KAZANÇLAR YENİDEN DEĞERLENDİRİLİYOR
Cadde ve sokaklarda çalışan kuryelerin, taşıma çantalarında belirttikleri markalar, yılbaşından itibaren ücretlerini artırdı. Bir firma, haftalık ortalama 200 paket teslim eden kuryelerin 30 bin lira kazanabileceğini iddia etti. Bunun yanı sıra, aylık ortalama brüt gelirin 120 bin liraya kadar ulaşabileceğini belirtti. Ayrıca, 2 kilometre üzerindeki paketlerde, yüzde 62 oranında bir artış sağlandığını ifade ederek, haftada 200 paket dağıtan kuryelere 5 bin 250 lira haftalık bonus verileceğini duyurdu.
KURYELER MAAŞ RAKAMLARINA İTİRAZ EDİYOR
Kuryeler ise zamların gerçeği yansıtmadığını ifade ederek, 2025’teki kazanç seviyelerine geri dönüldüğünden bahsetti. Matematiksel manipülasyonlarla gösterimsel bir zam yapıldığını iddia eden kuryeler, 18-19-20 Ocak tarihlerinde kontak kapama eylemi gerçekleştirerek, package dağıtımını durdurmayı planlıyor. Eylemin tüm kuryeleri kapsamadığı, katılanların dağıtım yapmayacağına, katılmayanların ise normal çalışmaya devam edeceğine dikkat çekildi.
KURYELERİN ÇALIŞMA ŞARTLARI
Kuryeler, esnaf statüsünde çalıştıkları için belirli bir çalışma saatine tabi değiller. Dolayısıyla kuryelerin iş saatleri 8 saatten 16-17 saate kadar değişebiliyor. Kuryeler, işe başlamadan önce çeşitli maliyetlerle karşılaşıyor, bu maliyetler arasında kask, mont, eldiven, yağmurluk, motosiklet ve gerekli belgelerin ücretleri bulunuyor. İşe girdikten sonra, hangi şirkete bağlıysa yaptıkları işin karşılığında fatura kesiyor ve hak edişlerini alıyor. Motosikletin periyodik bakım masrafları, trafik sigortası ve yakıt gibi giderler ise kuryelerin kazançlarını etkilemekte.
DAĞITIM SÜREÇLERİ VE MASRAFLAR
Bireysel kuryeler, günde ortalama 200 kilometre yol alıyor ve motosikletlerinin, 100 kilometrede yaklaşık 3,5 litre yakıt harcıyor. Yani, 200 kilometrede toplamda 7 litre yakıt tüketerek, günde ortalama 370 lira yakıt masrafı yapıyorlar. Paket başı ücretleri ise ortalama 70 lira seviyesinde. Dolayısıyla, kuryelerin sadece 6 paketlik gelirinin, günlük yakıt masraflarını karşılamaya yeteceği söyleniyor.
ESNAF KURYELERİN ŞİKAYETLERİ ARTMAKTA
Bazı esnaf kuryeler, ağır çalışma şartlarından ve asgari ücret seviyesindeki gelirlerinden şikayetçi. Ayrıca, BAĞ-KUR primleri, vergi ödemeleri ve yakıt masraflarının, elde ettikleri geliri olumsuz etkilediğini belirtiyorlar. Bununla birlikte esnaf kurye olma isteğinde bulunanların sayısı da artmakta ve ilgili markalarla mülakat sürecinde bekleyen birçok aday bulunuyor.
KURYELERİN ZORLUKLARI VE DÜZEN
Kışın soğuk havalarda, yazın ise sıcak günlerde çalışmak zorunda kalan kuryeler, dış hava koşullarının zorluklarıyla karşılaşıyor. Ayrıca, trafikte motosikletlilere karşı gelişmemiş bir kültürün bulunması da kuryelerin işlerini zorlaştırmakta.
ARTAN KURYELER, DÜŞEN KAZANÇLAR
Esnaf kuryelerin sayısındaki artış, aldıkları işlerin azalmasına yol açarak kazançlarını olumsuz etkiliyor. Esnaf kuryeliğin cazibesinin, düşük başlangıç maliyeti ve yüksek kazanç potansiyeli olması, bu sektördeki ilginin devam etmesine neden oluyor.