NASA, Uluslararası Uzay İstasyonu’ndan (ISS) tıbbi tahliye operasyonunu ilk kez gerçekleştirmeye hazırlanıyor. Ajansın yetkilileri, bir astronotta yerçekimsiz ortamda tedavi edilemeyen ciddi bir sağlık sorunu tespit edilmesi üzerine Crew-11 ekibinin, planlanan dönüş tarihinden aylar önce Dünya’ya dönmek zorunda kalacağını açıkladı. Bu geri dönüş için yıllar önce oluşturulan acil durum planının devreye sokulacağı belirtildi.
PLANIN UYGULAMA SÜRECİ
Yetkililere göre, ISS görevleri süresince daha önce hiç gerçekleştirilmemiş olan bu tahliye planı kapsamında astronotlar, kapsüle girip kapakları kapatarak istasyondan ayrılacak ve kontrollü bir şekilde Dünya atmosferine geri dönecek. Plan dahilinde, paraşüt destekli inişin Kaliforniya açıklarındaki Pasifik Okyanusu’na yapılması öngörülüyor. Kapsül suya indikten sonra, tıbbi personelin yer aldığı bir kurtarma gemisi astronotları alacak. İlk sağlık kontrollerinin denizde yapılmasının ardından ekip, helikopter ve jetle Johnson Space Center’a nakledilecek.
TAHLİYE KARARININ ALINIŞI
Tahliye kararı, Crew-11 ekibindeki bir astronotun mikro yerçekiminde tedavi edilemeyen sağlık sorunu yaşaması neticesinde NASA doktorlarının erken dönüş tavsiyesinde bulunmasıyla alındı. Ajans, tıbbi gizlilik nedeniyle astronotun kimliğini ve rahatsızlığın ayrıntılarını açıklamaktan kaçındı.
NASA TARİHİNDE BİR İLK
NASA Yöneticisi Jared Isaacman, perşembe günü yaptığı açıklamada bu durumu “ciddi bir tıbbi problem” olarak tanımlayarak, ISS tarihindeki ilk tıbbi tahliyenin gerekliliğini vurguladı. Isaacman, iniş koşullarının netleşmesiyle birlikte 48 saat içinde güncellenmiş dönüş takvimi paylaşacaklarını ekledi. NASA’nın Baş Tıbbi Sorumlusu Dr. James Polk ise astronotun hayati tehlikesinin olmadığını ve dönüş süresince ekip arkadaşları tarafından gözetim altında tutulacağını belirtti.
UYGULAMADA BİR İLK
Tahliye işlemi, NASA’nın Spaceflight Human-System Standard düzenlemeleri uyarınca, uzay istasyonundaki tıbbi imkanların yetersiz kaldığı durumlarda uygulamaya konmuş acil dönüş prosedürlerine dayanıyor. İstatistiksel modellemelere göre böyle bir durumun üç yılda bir yaşanabileceği öngörülse de, bu plan bugüne kadar ilk kez hayata geçiriliyor.