İSRAİL BAŞBAKANI NETANYAHU’YA YAKALAMA KARARI
İsrail Başbakanı Netanyahu hakkında 124 ülke tarafından yakalama kararı alındı. Bu kararın ardından Netanyahu, uzun süredir seyahat kısıtlamasıyla karşı karşıyaydı ve ABD’ye gitmek üzere ülkesinden ayrıldı. Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), 2024 yılı aralık ayında Benyamin Netanyahu ve eski İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarmıştı. Her iki isim de “Savaş yöntemi olarak aç bırakma ve insanlığa karşı suç sayılan cinayet, zulüm ve diğer insanlık dışı eylemler”le suçlanıyor. UCM’nin 124 üyesi, bu tutuklama kararını uygulama yükümlülüğü taşıyor. Netanyahu’nun uçağı, ülkeden ayrıldıktan sonra bu ülkelerden uzak bir rota izledi.
UÇAĞIN ROTA DEĞİŞİKLİĞİ
Netanyahu’yu taşıyan uçağın, dün gece ABD’ye gitmek üzere ülkesinden ayrılmasının ardından farklı bir rota tercih ettiği gözlemlendi. Flightradar verilerine göre, uçak Avrupa üzerinden New York’a gitmek yerine Akdeniz’i izleyerek ilerledi. Yunanistan ve İtalya hava sahasını kullanan uçak, Fransa hava sahasından kaçındı. İsrail basını, UCM’nin Netanyahu hakkında aldığı tutuklama kararı nedeniyle uçağın bu şekilde bir rota izlediğini aktardı.
UÇAK TAKİP SİSTEMLERİNİ KAPATTI
Netanyahu, gece saatlerinde ABD’ye gitmek üzere ülkesinden ayrılarak XA001 kodlu Boeing 767 uçağıyla yola çıktı. Uçak, Yunanistan’ın güney kesimlerinden başlayarak İtalya açıklarına geçti ve daha sonra Cebelitarık’tan okyanusa doğru yol aldı. Uçak bu noktaya kadar Flightradar üzerinden izlendi, ancak bir süre sonra takip edilemez hale geldi. Gözlemler, Netanyahu’nun Avrupa sınırları dışına çıktıktan sonra takip sistemlerini kapatmış olabileceği yönünde.
TUTUKLAMA KARARLARININ ARKA PLANI
İsrail’in 7 Ekim 2023 tarihinde Hamas’a karşı gerçekleştirdiği operasyonlar sonrasında, 44 binden fazla Filistinlinin hayatını kaybetmesi ve bölgede meydana gelen yıkım, UCM’nin açılan dava sonrası, Netanyahu ve Gallant’ın “savaş yöntemi olarak aç bırakma” ve “insanlığa karşı işlenen suçlar” yönünden cezai sorumluluk taşıdığına kanaat getirmesine neden oldu. UCM, bu yargılamalar sonrasında, her iki isim hakkında tutuklama emri çıkardı.
ULUSLARARASI YANSIMALAR VE TEPKİLER
UCM kararı 124 ülkede bağlayıcı olmakla beraber, ülkelerin bu karara uyacağı kesin değil. Netanyahu, bu nedenle Avrupa ülkelerinden mümkün olduğunca uzak durmaya çalıştı. Uçuş rotasında bulunan ülkelerin UCM kararları hakkında farklı açıklamaları oldu. Avrupa ülkelerinin liderlerinin tutuklama kararlarına tepkileri de çeşitlilik gösterdi. Örneğin, İspanya İkinci Başkan Yardımcısı Yolando Diaz, Madrid’in adaletin yanında olduğunu belirterek ICC kararını memnuniyetle karşıladığını ifade etti. Öte yandan, Almanya ve Macaristan gibi ülkelerin ise Netanyahu’ya yönelik farklı açıklamaları oldu.
NETANYAHU’NUN SİYASİ GÖRÜŞÜLERİ
Netanyahu, UCM kararlarını siyasi bir çerçevede ele aldı. AB Dış Politika Şefi Josep Borrell ise ICC kararlarının uygulanmasının önemini vurgulayarak, tutuklama emirlerinin siyasi amaçlı olmadığına dair açıklamada bulundu. Borrell, karara saygı duyulması ve uygulanması gerektiğini belirtti.