Orta Doğu’daki SAVAŞ HAVA YOLCUĞUNA ETKİSİ
ABD-İsrail koalisyonu ile İran arasında 28 Şubat’ta başlayan savaş, Orta Doğu havacılık sektörünü COVID-19 pandemisi sonrasındaki en ciddi krizlerden biriyle karşı karşıya bıraktı. Sürekli yaşanan füze ve dron saldırıları nedeniyle bölgede birçok hava alanı kapanırken, ticari uçuşlar büyük oranda durma noktasına geldi. Bu bağlamda yurtdışına çıkmanın en hızlı çözümü yüksek maliyetli özel jet uçuşları haline geldi.
TİCARİ UÇUŞLAR TAMAMEN DURDU
On binlerce yolcu, havalimanlarında bekleme sürecini sürdürürken bazı havayolu şirketleri sınırlı sayıda rotayı yeniden açmayı deniyor. Ancak yaşanan iptaller dolayısıyla bölgeden ayrılmak isteyenler farklı alternatifler aramak zorunda kalıyor. Bu aşamada, “derin ceplere” sahip yolcular için en hızlı çözüm, özel jet kiralamak oluyor.
ARTAN TALEP MÜŞTERİ PROFİLİNİ GENİŞLETİYOR
Özel havacılık şirketi AirX’in başkanı ve kurucusu John Matthews, ticari uçuş programlarının birçok noktada belirsiz hale geldiğini ya da tamamen iptal edildiğini belirtti. Matthews, bu durumun özel charter uçuşlarına olan talebi olağanüstü bir şekilde artırdığını ifade etti. Yalnızca bireysel yolculardan değil, aynı zamanda ultra zengin ailelerden, çok uluslu şirketlerin üst düzey yöneticilerinden ve spor takımlarından gelen toplu talep de dikkat çekiyor.
YÜKSEK TALEP ÖZEL JET UÇUŞLARINI ARTIRIYOR
Özel charter firması SHY Aviation’ın CEO’su Bernardus Vorster, talep patlamasını gösteren verileri paylaştı. Normal koşullarda Maskat, Dubai ve Riyad çıkışlı günlük özel jet uçuşlarının sayısı ortalama 10 ila 15 civarında seyrederken, geçtiğimiz gün bu sayının 98’e fırladığını aktardı.
FİYATLARDAKİ ARTIRIM DİKKAT ÇEKİYOR
Talep artışı, sınırlı uçak kapasitesi ve yükselen sigorta maliyetleri özel jet fiyatlarını önemli ölçüde artırıyor. Örneğin, tahliye sonrası jetlerin bölgeye boş dönmesi, müşterilerin gidiş-dönüş maliyetlerini tek bir uçuş için karşılamasını zorunlu kılıyor. Vorster, 12 kişilik bir grup ve köpeklerinin Maskat’tan İstanbul’a yaptıkları 5 saatlik özel jet uçuşu için 145 bin dolar ödediğini belirtirken, kriz öncesinde aynı uçuşun fiyatının yaklaşık 60 bin dolar olduğunu söyledi. Bu da fiyatların yüzde 142 oranında yükseldiğini gösteriyor.
DUBAİ VE TÜRKİYE YENİ ÇIKIŞ NOKTALARI
Başlangıçta hava sahasının güvenli olması nedeniyle Maskat ve Riyad çıkışlı uçuşlar tercih edilirken, yabancı nüfus yoğunluğu dolayısıyla Dubai son günlerde en popüler çıkış noktası olarak öne çıktı. Vorster, coğrafi yakınlık nedeniyle İstanbul’un en çok tercih edilen varış noktası olduğunu, ardından Atina ve Mumbai’nin geldiğini vurguladı.
HÜKÜMETLER DEVREYE GİRİYOR
Özel jetler, yüksek maliyetleri nedeniyle sınırlı bir kitleye hitap ederken, bölgedeki tahliye krizini çözmek amacıyla hükümetler de devreye girmeye başladı. Bölge genelinde yalnızca 40 ila 50 özel jetin kullanıma uygun olduğu belirtilirken, standart özel jetlerin ortalama 12 yolcu taşıdığı ifade ediliyor. Öte yandan, şirketler kapasiteyi artırmak için yeni adımlar atıyor. AirX, geçtiğimiz hafta 100 adet tam yatar koltuklu uçağın charter uçuşu için yaklaşık 1 milyon euroluk bir anlaşma sağladığını duyurdu. On binlerce kişi, hükümetlerin düzenlediği tahliye operasyonlarıyla bir çözüm umuduyla bekliyor. Yetkililer, ayrıca ticari uçuşların yavaş da olsa normalleşmeye başladığını bildirdi.