Uyuşturucu madde testleri, sürücülük, güvenlik ve ağır sanayi gibi sektörlerde yaygınlık kazanmış durumda. Bununla birlikte, sağlık raporlarıyla birlikte eklenerek bazı şirketlerde prosedür haline gelirken, diğer firmalarda ise mülakatların ilerleyen aşamalarında adaylardan talep ediliyor. Laboratuvar firmaları, bu yöndeki talebin 6-7 kat arttığını bildiriyor.
KURUMSAL PAKETLERE YÖNELİYORLAR
Talepteki artışla birlikte laboratuvarlar, kurumsal paketler hazırlamaya başlamış durumda. İş yerlerine mobil numune ekipleri göndermeye ve hızlı sonuç garantisi sunmaya başladıklarını belirtiyor. Bu durum, madde testinin artık bireysel sağlık kontrolünden çıkıp kurumsal risk yönetimi haline dönüştüğünü ortaya koyuyor. “Bağımlılık Yapıcı Madde Tarama Testi” adını taşıyan bu testin piyasa fiyatı ortalama 2.200 TL civarında bulunuyor. Büyük firmaların toplu anlaşma yapmasıyla bu fiyatların daha da düşmesi mümkün olabiliyor.
GÜNDE 20 BİN TEST YAPILIYOR
Laboratuvarlardan yapılan açıklamalara göre, sadece İstanbul’da her gün 20 binden fazla uyuşturucu tarama testi gerçekleştiriliyor. Bunun yanı sıra, laboratuvarlar arası rekabet de artmış durumda. Özellikle büyükşehir belediyelerine bağlı ulaşım kurumlarında son yıllarda düzenli testler uygulamakta ve bu nedenle son iki yılda yaklaşık 50 kişinin işine son verildiği aktarılıyor.
HUKUKİ AÇIDAN DEĞERLENDİRME
Madde testi talep etme konusunda hukuka aykırılık söz konusu değil. Ancak, bu talebin işin niteliğiyle uyumlu olması, kişinin açık rızasının alınması ve sonuçların gizli tutulması önemli. Laboratuvarlar, KVKK kuralları gereği test sonuçlarını yalnızca test yaptıran kişiye veriyor. Sonuçların işverene iletilmesi için ilgili kişinin açık rızasını almak gerekiyor. Bu nedenle sonuçlar genellikle kişiye kapalı zarfla sunuluyor ve dijital ortamda sadece kişisel erişime açılıyor. Çalışan, isterse sonucu işverene kendisi ulaştırabiliyor. Yetkililer,bu testlerin hukuki bir cezai sorumluluk doğurmadığını, sadece işe uygunluk değerlendirmelerinde kullanıldığını vurguluyor.