Almanya Başbakanı Friedrich Merz, emeklilik sisteminde köklü değişiklikler öngören reform tasarısının bu yılın sonuna kadar parlamentodan geçmesini hedeflediğini açıkladı. Merz, Federal Mecliste düzenlenen oturumda hedefi net olarak belirtti. Uzman komisyonu, nüfusun yaşlanmasına karşı İsveç modeli bir emeklilik fonu kurulmasını önerdi. Komisyon ayrıca emeklilik yaşının kademeli olarak yükseltilmesini tavsiye etti.
MECLİS SÜRECİ VE YIL SONU HEDEFİ
Merz, soru-cevap oturumunda sürecin sonbaharda ilerleyeceğini söyledi. “Yıl sonuna kadar meclisten geçmesini umuyorum” dedi. İkinci Dünya Savaşı sonrası nüfus patlaması kuşağının emekliye ayrıldığını belirtti. Artan baskılara işaret ederek hızlı hareket edilmesi gerektiğini vurguladı. “Karşı karşıya olduğumuz sorunlar ertelenemez” ifadesini kullandı. Merz, süreçte geç kalındığını da itiraf etti. “Aslında çok geç kaldık” diye ekledi.
UZMANLARDAN 33 MADDELİK ÖNERİ PAKETİ
Hükümet tarafından atanan komisyon, 33 maddelik bir reform önerisi hazırladı. Öneriler arasında zorunlu bir emeklilik tasarruf planı da bulunuyor. Bu plan, İsveç modeline dayalı sermaye fonlu olacak. Ayrıca emeklilik yaşının ortalama yaşam süresine endekslenmesi öngörülüyor. Bu endekse göre yaş, 2032’den itibaren her on yılda altı ay artacak. Rapora göre emeklilik yaşı en erken 2092’de 70 olacak.
KOALİSYONDA REFORM UZLAŞISI HEDEFİ
Reform, vergi politikası ve bakım sigortasını da kapsayan bir paketin parçası. Hükümet, önümüzdeki haftalarda bu paket üzerinde uzlaşmayı taahhüt ediyor. Bu adımlarla koalisyonun ülkeyi yönetme kabiliyeti gösterilmek isteniyor. AfD’ye yönelik halk desteği artarken popülaritesi düşen koalisyon zorlanıyor. Koalisyon ortağı SPD’den Bärbel Bas da tavsiyelerin hızla uygulanacağı sözünü verdi. Bas aynı zamanda Çalışma Bakanı olarak dosyadan sorumlu. Önerilerin kapsamlı bir paket olduğunu vurguladı.
DÜNYADAKİ DEVLET DESTEKLİ İLK EMEKLİLİK SİSTEMİ
Almanya’nın emeklilik sistemi dünyada bir ilk olma özelliğini taşıyor. Sistem, 1889’da Otto von Bismarck tarafından siyasi bir taktik olarak kuruldu. Amaç, işçileri sendikalardan uzaklaştırmak ve sosyalist hareketi zayıflatmaktı. İlk kurulduğunda emeklilik yaşı 70 olarak belirlenmişti. O dönemde çok az işçi bu yaşa ulaşabiliyordu. Sistemin kurulmasından yaklaşık 200 yıl sonra yaş yeniden 70 olabilir.
NÜFUS VE YAŞAM SÜRESİ VERİLERİ
2024 istatistiklerine göre Almanya nüfusunun yüzde 23’ü 65 yaş üzerinde. Bu oran 1991’de yüzde 15 seviyesindeydi. Ülkede ortalama yaşam süresi erkeklerde 78,5 yıl. Kadınlarda ise bu süre 83,2 yıl olarak kaydedildi. 2021 ve sonrasında doğanlar için yaşın 70 olması ihtimali bulunuyor.
SERMAYE PİYASASINA BAĞIMLILIK ELEŞTİRİSİ
Reform planlarına yönelik eleştiriler de mevcut. Muhalifler, sermaye piyasasına bağımlı kılınmanın riskli olduğunu savunuyor. Özellikle ekonominin zayıf seyrettiği bir dönemde bu durum istikrarsızlığa yol açabilir. Alman kamuoyu genel olarak yatırımlara mesafeli yaklaşıyor. Yatırım araçları yerine tasarruf hesapları tercih ediliyor.